PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy




Pobierz 177.27 Kb.
NazwaPAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy
strona1/4
Data konwersji12.11.2012
Rozmiar177.27 Kb.
TypDokumentacja
  1   2   3   4


PAŃSTWOWA INSPEKCJA PRACY

GŁÓWNY INSPEKTORAT PRACY


Przestrzeganie przepisów prawa pracy

w placówkach ochrony zdrowia


Warszawa, sierpień 2012 r.

W 2010 r. Państwowa Inspekcja Pracy rozpoczęła kontrole placówek ochrony zdrowia ukierunkowane na ocenę przestrzegania przepisów o czasie pracy oraz o wypłacie wynagrodzeń i innych świadczeń ze stosunku pracy. Wyniki kontroli wskazywały na konieczność objęcia tych zagadnień stałym monitoringiem, jak również ujawniły szereg innych problemów, których skala wymagała zbadania.


Dlatego też w 2011 roku za jeden z priorytetów w działaniach kontrolno – nadzorczych Państwowej Inspekcji Pracy uznano kontrole przestrzegania przepisów z zakresu prawnej ochrony pracy w zakładach opieki zdrowotnej. Zakres przedmiotowy kontroli obejmował przede wszystkim problematykę zgodności charakteru świadczonej pracy z rodzajem zawartej umowy, czasu pracy (w tym odpoczynku dobowego i tygodniowego), wypłaty wynagrodzenia, urlopów wypoczynkowych.


Wspomnieć należy, że 30 czerwca 2011 roku przestała obowiązywać ustawa z dnia 30 sierpnia 1991 roku o zakładach opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89, z późn. zm.). Od 1 lipca 2011 roku zastąpiła ją nowa ustawa z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - Dz.U. Nr 112, poz. 654, z późn. zm.). Oprócz podstawowej zmiany dotyczącej nomenklatury – wprowadzono np. nazwę „podmiot leczniczy” zamiast „zakład opieki zdrowotnej”1 – wprowadziła ona szereg innych, dotyczących funkcjonowania podmiotów leczniczych, w tym w zakresie czasu pracy pracowników tam zatrudnionych. Wprowadzone zmiany dotyczą przede wszystkim likwidacji skróconego do 5 godzin na dobę i 25 godzin tygodniowo czasu pracy przysługującego niektórym grupom pracowników (norma ta obowiązywać będzie jeszcze przez okres przejściowy - do 1 lipca 2014 roku). Ponadto niewielkiemu doprecyzowaniu uległy przepisy dotyczące dyżuru medycznego oraz zlikwidowano dodatek dla pracowników wykonujących zawód medyczny, zatrudnionych w pogotowiu ratunkowym (wynikający uprzednio z art. 32ł ustawy o zoz).

Kontrole podmiotów leczniczych są kontynuowane także w roku bieżącym i planowane na 2013 r.

WYNIKI PROWADZONYCH KONTROLI

W 2011 roku inspektorzy pracy przeprowadzili 1458 kontroli w 1061 podmiotach zajmujących się opieką zdrowotną. Jednakże 307 z nich ukierunkowanych było na zbadanie wybranych, takich samych w każdej z badanych placówek, problemów z zakresu prawnej ochrony pracy. Pozostałe obejmowały badanie wybranych przez inspektorów pracy lub zgłoszonych przez osoby składające skargę pojedynczych problemów z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy oraz prawnej ochrony pracy.


  1. Kontrole ukierunkowane na ocenę przestrzegania przepisów z zakresu prawnej ochrony pracy

Inspektorzy pracy przeprowadzili 307 kontroli w 306 podmiotach wykonujących działalność leczniczą. 119 z nich (tj. 39% skontrolowanych) wykonywało działalność w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne szpitalne i inne niż szpitalne (do 30 czerwca 2011 r. wyszczególniane jako „przeznaczone dla osób, których stan zdrowia wymaga udzielania całodobowych świadczeń zdrowotnych”). Pozostałe - tj. 61% skontrolowanych podmiotów - wykonywało działalność w rodzaju ambulatoryjne świadczenia zdrowotne (do 30 czerwca 2011 r. tzw. zakłady lecznictwa otwartego).

Skontrolowane podmioty zatrudniały ogółem 54.766 pracowników, w tym 43.662 kobiety. Ponadto w skontrolowanych podmiotach 6.265 osób świadczyło pracę na podstawie umów cywilnoprawnych. Usługi medyczne na rzecz skontrolowanych zakładów świadczyło 6.195 podmiotów gospodarczych, w tym m.in. w ramach indywidualnej i specjalistycznej praktyki lekarskiej, indywidualnej praktyki pielęgniarskiej oraz niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej.

Wśród 306 skontrolowanych podmiotów wykonujących działalność leczniczą, 133 to publiczne zakłady opieki zdrowotnej/podmioty lecznicze (własność państwowa i samorządowa), w tym 122 to samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej/podmioty lecznicze. 173 podmiotów (tj. ok. 57% skontrolowanych) stanowili przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 02 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej – do 30 czerwca 2011 r. nazywani niepublicznymi zakładami opieki zdrowotnej (własność prywatna).

Stwierdzone przez inspektorów pracy nieprawidłowości przedstawia poniższa tabela.

Zagadnienia objęte kontrolą

Odsetek kontrolowanych zakładów, w których stwierdzono nieprawidłowości




2011 r.

2010 r.

Regulamin pracy (zakładowy układ zbiorowy pracy)

60

b.d.*

Prawidłowość umów o pracę

43

b.d.*

Informacja o warunkach zatrudnienia

67

b.d.*

Dobowa norma czasu pracy

35

30

Wypłata wynagrodzenia za pracę

19

18

Wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych

56

60

Wynagrodzenie za dyżury medyczne

20

17

Udzielanie urlopów wypoczynkowych

54

b.d.*

Odzież robocza i środki ochrony indywidualnej

44

b.d.*

Ekwiwalent pieniężny za używanie własnej odzieży i obuwia roboczego

35

9

*brak porównywalnych danych, ze względu na nieobjęcie zagadnienia zakresem przedmiotowym kontroli


Regulamin pracy (zakładowy układ zbiorowy pracy)

W wyniku przeprowadzonych kontroli inspektorzy pracy stwierdzili u prawie 60% kontrolowanych podmiotów nieprawidłowości w zakresie regulaminu pracy. W 14 podmiotach pracodawcy nie ustalili regulaminów pracy, zaś uchybienia w zakresie obowiązującego w zakładzie regulaminu pracy (układu zbiorowego pracy) ujawniono w 168 podmiotach leczniczych. Uchybienia te polegały na nieokreśleniu w wewnątrzzakładowych źródłach prawa pracy systemów i rozkładów czasu pracy oraz okresu rozliczeniowego, pory nocnej, terminu wypłaty wynagrodzenia, sposobu informowania pracowników o ryzyku zawodowym oraz potwierdzania przez pracowników przybycia i obecności w pracy, a także wyposażania pracowników w odzież i obuwie robocze oraz środki ochrony indywidualnej. Inspektorzy ujawnili również niedostosowanie do aktualnego stanu prawnego w wewnątrzzakładowych źródłach prawa pracy zapisów w zakresie dobowego i tygodniowego wymiaru czasu pracy, rozkładów czasu pracy, okresu rozliczeniowego, urlopów wypoczynkowych oraz macierzyńskich.


Prawidłowość sporządzonych umów o pracę

W 130 podmiotach leczniczych (tj. ok. 43% skontrolowanych) inspektorzy stwierdzili naruszenia dotyczące umów o pracę. U 6 pracodawców w 27 przypadkach stwierdzono niepotwierdzenie pracownikowi na piśmie ustaleń co do stron umowy, rodzaju umowy oraz jej warunków. Nieprawidłowości w treści zawartych umów o pracę stwierdzono w 41% skontrolowanych podmiotów i dotyczyły one 528 pracowników. Dotyczyły one głównie niepodania rodzaju zawartej umowy, błędnych zapisów w zakresie dobowego oraz przeciętnie tygodniowego czasu pracy, czy też nieustalenia w umowach o pracę pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy – liczby godzin pracy ponad określony w umowie wymiar, za które pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia jak za pracę w godzinach nadliczbowych. Ujawniono również przypadki zawierania w umowach o pracę, oprócz istotnych elementów określonych przepisami prawa pracy, postanowień niezgodnych z przepisami prawa pracy lub mniej korzystnych.


W jednym z podmiotów leczniczych (będącym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej) zawarte z pracownikami umowy o pracę zawierały postanowienia niezgodne z przepisami prawa pracy i/lub postanowienia mniej korzystne niż stanowią przepisy prawa pracy np. odniesienia do Kodeksu cywilnego, w części wstępnej dotyczącej strony umowy o pracę oraz w części końcowej umowy dotyczącej rozstrzygania sporów ze stosunku pracy. W umowach o pracę zawartych na czas nie określony zapisano, że „każda ze stron jest uprawniona do wypowiedzenia umowy z zachowaniem okresu wypowiedzenia wynoszącego dwa tygodnie, umowa wygasa w ostatnim dniu dwutygodniowego okresu, liczonego od dnia wręczenia wypowiedzenia”.

W niektórych umowach określono, że „pracodawca zobowiązuje się do udzielenia (wskazane stanowisko pracy) przerwy w wykonywaniu świadczeń w wymiarze nieprzekraczającym 20/26 (dwudziestu/dwudziestu sześciu) dni w ciągu roku kalendarzowego, pod warunkiem pisemnego zgłoszenia przez (wskazane stanowisko pracy) zapotrzebowania na przerwę w terminie 60 (sześćdziesięciu) dni przed planowanym okresem przerwy”.

W kolejnym podmiocie leczniczym (będącym samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej) inspektorzy pracy stwierdzili przypadki niewskazania w umowach o pracę składników wynagrodzenia. W umowach określono jedynie wysokość płacy zasadniczej. W toku kontroli inspektorzy ustalili, że pracownikom tym wypłacane są dodatki stażowe i preferencyjne, zgodnie z obowiązującym regulaminem wynagradzania.


Pisemna informacja o warunkach zatrudnienia

W 67% skontrolowanych podmiotów inspektorzy pracy stwierdzili nieprawidłowości w zakresie pisemnej informacji o warunkach zatrudnienia. Inspektorzy ujawnili, że pracodawcy nie doręczyli wskazanej informacji 505 pracownikom, zaś doręczone 2563 pracownikom informacje zawierały uchybienia m.in. w zakresie dotyczącym dobowej i tygodniowej normy czasu pracy, okresu wypowiedzenia umowy o pracę, liczby dni urlopu wypoczynkowego.


Zgodność charakteru świadczonej pracy z rodzajem umowy (umowa cywilnoprawna zamiast umowy o pracę)

Problematyka zgodności charakteru świadczonej pracy z rodzajem zawartej umowy badana była w 265 podmiotach leczniczych. Inspektorzy pracy skontrolowali 3954 umowy cywilnoprawne. Nieprawidłowości stwierdzono w ok. 10% skontrolowanych podmiotów i dotyczyły one 119 osób. W większości przypadków były to umowy zlecenia zawierane z własnymi pracownikami (lekarzami, pielęgniarkami, diagnostami, technikami rtg, sanitariuszami szpitalnymi) na świadczenie tej samej rodzajowo pracy, co określona w umowie o pracę. Praca wykonywana przez ww. pracowników poza normalnymi godzinami pracy na podstawie umowy cywilnoprawnej była w rzeczywistości kontynuowaniem stosunku pracy w godzinach nadliczbowych.


W podmiocie leczniczym (będącym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, prowadzącym działalność w rodzaju ambulatoryjne świadczenia zdrowotne) kontrolujący ujawnili zawieranie z pracownikami zatrudnionymi na stanowisku pielęgniarki umów zlecenia, przedmiotem których było wykonywanie usług pielęgniarskich w ramach nocnej i świątecznej opieki medycznej dla pacjentów objętych tą opieką, zgodnie z umową jaką zawarł zleceniodawca z Narodowym Funduszem Zdrowia. Rodzaj i charakter świadczonej pracy w ramach umowy zlecenia był tożsamy z rodzajem i charakterem pracy, wchodzącym w zakres obowiązków pracownika wynikającym z zawartej umowy o pracę.


Podobnie w podmiocie leczniczym (będącym samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej, prowadzącym działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne) kontrolujący ujawnili zawieranie z sanitariuszami szpitalnymi zatrudnionymi w bloku operacyjnym umów zlecenia, przedmiotem których było kompleksowe sprzątanie i utrzymanie w czystości sal operacyjnych i innych pomieszczeń bloku operacyjnego, wg ustalonego przez kierownika bloku operacyjnego na dany miesiąc harmonogramu prac. Zgodnie z zakresami czynności doręczonymi ww. pracownicom zatrudnionym na stanowisku sanitariusza szpitalnego w bloku operacyjnym, do obowiązków sanitariusza bloku operacyjnego należy między innymi: utrzymanie w czystości oraz dezynfekcja sal operacyjnych i pozostałych pomieszczeń bloku operacyjnego zgodnie z obowiązującymi procedurami. Ww. świadczyli poza normalnymi godzinami pracy, tę samą rodzajowo pracę, co określona w umowie o pracę.


W pozostałych przypadkach pracodawcy zawierali z lekarzami, pielęgniarkami, technikami rtg, fizjoterapeutami - umowy zlecenia, przedmiotem których było wykonywanie czynności pielęgniarki, technika rtg, fizjoterapeuty oraz pełnienie dyżurów medycznych. Inspektorzy dokonując oceny tych umów stwierdzili niezgodność rodzaju zawartej umowy z charakterem wykonywanej pracy tj. zawarcie umowy cywilnoprawnej w warunkach właściwych dla umowy o pracę.


Dobowa norma czasu pracy

W zakresie przestrzegania przepisów o czasie pracy kontrolujący ujawnili w prawie 35% skontrolowanych podmiotów leczniczych nieprawidłowości w zatrudnianiu pracowników polegające na niezachowaniu obowiązującej ich dobowej normy czasu pracy. Stwierdzono, że 912 pracowników przepracowało 47.561 godzin w przekroczeniach obowiązującej ich normy dobowej (w 2010 r. nieprawidłowości w tym zakresie stwierdzono w 30% skontrolowanych zakładów). Kontrolujący ujawnili przypadki planowania pracy w wymiarze przekraczającym dobowy wymiar czasu pracy w systemie, w którym pracownik świadczył pracę. Uchybienia polegały głównie na dwukrotnym wykonywaniu pracy w tej samej dobie pracowniczej zarówno przez personel medyczny (tj. lekarzy, pielęgniarki, techników rtg, fizykoterapeutki, ratowników medycznych) jak i pracowników obsługi (gospodarczych, konserwatorów) oraz kierowców transportu sanitarnego. Stwierdzono również przypadki świadczenia pracy przez techników rtg (dla których norma dobowa czasu pracy wynosi 5 godzin) dwukrotnie w tej samej dobie pracowniczej.


W jednym z podmiotów leczniczych (będącym samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej, prowadzącym działalność w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne) inspektorzy ujawnili, że technikom rtg (zatrudnionym w zakładzie diagnostyki obrazowej) po zakończeniu zmiany trwającej od godziny 22 do 3 powierzany był dyżur, o którym mowa w art. 1515 Kodeksu pracy, od godziny 3 do 7, w ramach którego była wykonywana praca. Powierzanie technikom rtg dyżuru w tej samej dobie, w której wykonywali oni już pracę w wymiarze 5 godzin stanowiło naruszenie przepisów o czasie pracy pracowników zatrudnionych w narażeniu na promieniowanie jonizujące.


Tygodniowa norma czasu pracy

W 24% skontrolowanych podmiotów leczniczych inspektorzy pracy ujawnili nieprawidłowości w zatrudnianiu pracowników z zachowaniem obowiązującej ich tygodniowej normy czasu pracy. Stwierdzono, że 850 pracowników przepracowało łącznie 38.956 godzin w przekroczeniach przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy. Powyższe wynikało z planowania i wykonywania pracy w godzinach nadliczbowych w dni wolne od pracy oraz zatrudniania pracowników powyżej przeciętnie 5 dni w tygodniu w przyjętym okresie rozliczeniowym. W większości przypadków dotyczyło to lekarzy, pielęgniarek, rejestratorek medycznych oraz kierowców transportu sanitarnego.

Dokonane ustalenia wskazują, że w wielu podmiotach leczniczych liczba zatrudnionych lekarzy i pielęgniarek jest zbyt mała, aby w pełni zrealizować wymóg zapewnienia całodobowej opieki nad pacjentem. W takiej sytuacji pracodawcy planują pracę w godzinach nadliczbowych i często nie rekompensują jej stosownym wynagrodzeniem lub czasem wolnym od pracy.


W jednym ze szpitali kontrolujący ujawnili, że pielęgniarki bloku operacyjnego i oddziału anestezjologii i intensywnej terapii zatrudniane były w przekroczeniach przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy. Powyższe wynikało ze zlecania im pracy (w godzinach nadliczbowych) w dni wolne od pracy. W kolejnym szpitalu podobna sytuacja miała miejsce w odniesieniu do pielęgniarek oddziałów zabiegowych. Praca w godzinach nadliczbowych planowana była w sporządzanych harmonogramach pracy, określających dla poszczególnych pracowników dni i godziny pracy oraz dni wolne od pracy.


Ujawniono również przypadki naruszania zasady przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy, także spowodowane zatrudnianiem zbyt małej liczby pracowników.


W jednym z podmiotów leczniczych (będącym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, prowadzącym działalność w rodzaju ambulatoryjne świadczenia zdrowotne) kontrolujący ujawnili zatrudnianie pracowników (lekarzy, pielęgniarki, rejestratorki medyczne) w przekroczeniach przeciętnej normy tygodniowej czasu pracy, co wynikało ze zlecania im pracy w szóstym dniu tygodnia. Za pracę w te dni nie udzielono im innych dni wolnych od pracy w tygodniu do końca okresu rozliczeniowego.


Kontrole wykazały także przypadki zatrudniania kierowców transportu sanitarnego w przekroczeniach przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy.


W jednym z podmiotów leczniczych kierowcy transportu sanitarnego zatrudniani byli powyżej przeciętnie 40 godzin na tydzień, co wynikało z planowania i wykonywania pracy w godzinach nadliczbowych.


W 249 podmiotach leczniczych inspektorzy pracy skontrolowali ewidencję czasu pracy 6.039 pracowników, którzy wykonywali pracę w godzinach nadliczbowych. W 16 podmiotach (tj. 6% skontrolowanych) ujawniono przypadki zatrudniania pracowników powyżej dopuszczalnej liczby godzin nadliczbowych przeciętnie w tygodniu. Uchybienia dotyczyły 72 pracowników, którzy przepracowali łącznie 740 godzin powyżej dopuszczalnej liczby godzin nadliczbowych przeciętnie w tygodniu.


W jednym ze szpitali pracownicy wykonujący zawód medyczny (pielęgniarki, instrumentariuszki) przekroczyły dopuszczalną liczbę godzin nadliczbowych przeciętnie w tygodniu w okresie rozliczeniowym o 10 i 11 godzin.

  1   2   3   4

Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconPaństwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Lublinie oddział w chełmie

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconPaństwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w Gdańsku ul. Okopowa 7, 80-819 Gdańsk

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconPAŃstwowa inspekcja pracy okręgowy inspektor pracy w gdańsku

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconOGŁasza nabór na wolne stanowisko pracy główny księgowy Miejsce pracy

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconRealizacja głÓwnych standardów pracy szkoły obszar głÓwny: koncepcja pracy szkołY

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconSpołeczna Inspekcja Pracy zadania, kompetencje, funkcjonowanie

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconPAŃstwowa inspekcja ochrony roślin I nasiennictwa

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconOkręgowy Inspektorat Pracy w Poznaniu

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconOkręgowy Inspektorat Pracy w Poznaniu ul. Św. Marcin 46/50

PAŃstwowa inspekcja pracy głÓwny inspektorat pracy iconPAŃstwowa inspekcja sanitarna g raniczna stacja sanitarno-epidemiologiczna

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom