Przyczyny inflacji




Pobierz 38.53 Kb.
NazwaPrzyczyny inflacji
Data konwersji16.12.2012
Rozmiar38.53 Kb.
TypDokumentacja
Inflacja(łac. inflare – wzdymać, nabrzmiewać, pęcznieć, nadąć, puchnąć) to nieproporcjonalnie silny i stosunkowo szybki ogólny wzrost cen, często z powodu powiększenia się liczby pieniędzy w obiegu w stosunku do liczby towarów i usług na rynku.

PRZYCZYNY INFLACJI


  • nadmierna emisja pieniędzy (możliwa tylko w systemie pieniądza dekretowego) nieproporcjonalna do wzrostu gospodarczego, prowadzona poprzez:

    • dodruk banknotów niemających pokrycia

    • oprocentowanie pieniędzy

    • działalność kredytową banków komercyjnych (tzw. "bankowa kreacja pieniądza").

  • niespodziewany i gwałtowny wzrost kosztów produkcyjnych (np. surowców energetycznych), który prowadzi do ograniczenia zagregowanej podaży

  • wzrost zagregowanego popytu w gospodarce

  • niezrównoważony budżet państwa (wydatki z budżetu przewyższają wpływy)

  • przeinwestowanie gospodarki (nadmierne rozwinięcie procesu inwestycyjnego finansowanego przez państwo)

  • ingerencja państwa w politykę emisyjną Banku Centralnego, co prowadzi w rezultacie do nadmiernej ilości pieniądza.

  • wadliwa struktura gospodarki

  • import inflacji (wraz ze wzrostem cen artykułów importowanych przez dany kraj następuje wzrost kosztów produkcji, a co za tym idzie wzrost cen)

  • długookresowe dodatnie saldo bilansu handlowego (nadwyżka eksportu nad importem)

  • monopolizacja gospodarki (monopoliści wzrost kosztów produkcji mogą przenosić na cenę)

  • zadłużenie głównych przedsiębiorstw w danym sektorze


RODZAJE INFLACJI


Według kryterium tempa:

  • pełzająca – nie przekracza 5% rocznie,

  • Inflacja umiarkowana(krocząca) – oscyluje w granicach 5-10% rocznie,

  • galopująca – roczny wzrost cen według stopy dwu- lub trzycyfrowej,

  • megainflacja – stan pośredni między inflacją galopującą i hiperinflacją,

  • hiperinflacja – miesięczny wzrost cen przekracza 50%

Według kryterium przyczyny:

  • wewnętrzna - to inflacja, której przyczyny tkwią w gospodarce danego kraju - w instytucjonalnych i strukturalnych zjawiskach, charakterystycznych dla tej gospodarki.

  • importowana - to rodzaj inflacji, której przyczyny znajdują się poza granicami kraju. Wzrost cen produktów importowanych powoduje wzrost cen produktów krajowych.

  • endogeniczna - to rodzaj inflacji wywołanej przez reakcję łańcuchową, spowodowaną reakcją poszczególnych grup społecznych na zmiany relacji wynagrodzeń

  • egzogeniczna - to rodzaj inflacji, którą wywołują czynniki zewnętrzne, niezależne od układu gospodarczego. Przez czynniki zewnętrzne należy tu rozumieć na przykład klęskę urodzaju, powodującą ograniczenie bądź zmniejszenie podaży, co wpływa na wzrost cen.

  • popytowa - zjawisko spadku siły nabywczej pieniądza (wzrostu cen w gospodarce), zachodzące gdy podaż pieniędzy na rynku przekracza wartość towarów i usług. W sytuacji wzrostu ilości pieniądza na rynku cena równowagi między popytem a podażą stabilizuje się na wyższym poziomie.

  • kosztowa - jest pojęciem stworzonym przez kosztową teorię inflacji. Według tej teorii, nie można założyć wysokiej elastyczności cen. Ceny bowiem administrowane są przez monopole. Przyczyna inflacji jest niezależna od agregatowego popytu na towary.

  • pieniężna - Jest skutkiem naruszenia równowagi monetarnej, co wynika np. z nadmiaru pieniądza w obiegu albo przyspieszenia tempa jego cyrkulacji. W ramach inflacji pieniężnej wyróżniamy inflację budżetową (skarbową, emisyjną lub rządową) oraz kredytową.

  • budżetowa - przyczyną inflacji budżetowej jest deficyt budżetowy (wydatki rządowe przewyższające dochody), o ile jest on finansowany za pomocą monetyzacji (kreacji pieniądza bez pokrycia w towarach i usługach).

  • kredytowa - Inflacja kredytowa spowodowana jest przez nadmierne zaciąganie pożyczek bankowych, co prowadzi do wzrostu ilości pieniądza w obiegu, a w efekcie do wzrostu popytu globalnego.

  • płacowa - to inflacja, której przyczyną jest wzrost płac bądź naciski związków zawodowych na wzrost płac lub świadczeń socjalnych.

Według kryterium przejawiania się oraz skutków:

Według kryterium całokształtu stosunków ekonomicznych w kraju:

  • cywilizowana

  • barbarzyńska – od greckiego barbaros, onopei oznaczającej brzmienie języków barbarzyńskich dla Hellenów.

Według kryterium zależności od innych kategorii makroekonomicznych:

  • stratoinflacja - jest pewną odmianą inflacji galopującej (powyżej 20% rocznie), przejawiającą się w dużych wahaniach indeksu cen z okresu na okres. Towarzyszy dużym wahaniom koniunktury. Jest zależna od innych kategorii makroekonomicznych.

  • stagflacja - zjawisko polegające na jednoczesnym, paradoksalnym występowaniu w gospodarce państwa zarówno znaczącej inflacji, jak i stagnacji gospodarczej

  • slumpflacja - zjawisko polegające na jednoczesnym, paradoksalnym występowaniu w gospodarce państwa zarówno znaczącej inflacji, jak i spadku produkcji i dochodu narodowego w ujęciu bezwzględnym

Według kryterium czynnika czasu:


INFLACJA VS. DEFLACJA


Deflacja to po prostu inflacja, która jest ujemna – zamiast wzrostu poziomu cen odnotowujemy spadek.

Deflacja nie jest zjawiskiem pozytywnym (patrz: Wielki Kryzys1929-1933)


WSKAŹNIKI INFLACJI


Wskaźniki ogłaszane przez prezesa GUS (Główny Urząd Statystyczny):

  • Średnia cena sprzedaży drewna,

  • Średnia krajowa cena skupu pszenicy,

  • Średnia krajowa cena skupu żyta,

  • Wskaźnik cen dóbr inwestycyjnych,

  • Wskaźnik cen nakładów inwestycyjnych,

  • Wskaźnik cen produkcji budowlano-montażowej,

  • Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych,

  • Wskaźnik cen towarów nieżywnościowych trwałego użytku,

  • Wskaźnik wzrostu cen towarowej produkcji rolniczej,

  • Wskaźnik zmian cen skupu podstawowych produktów rolnych

Negatywne skutki inflacji to:

  • Realny spadek wartości zobowiązań i wierzytelności, które nie podlegają waloryzacji; w szczególności skutkiem inflacji jest względne zmniejszenie się dochodów osób, których nominalne dochody są stałe – te niekorzystne konsekwencje inflacji można w pewnym stopniu zmniejszyć dokonując odpowiednio często waloryzacji zobowiązań.

  • Tzw. koszty zdartych (lub zdzieranych) zelówek – są związane z tym, że w warunkach wysokiej inflacji ludzie dążą do utrzymywania mniejszych zasobów gotówki, co związane jest z pewnymi kosztami, jak np. koszty dojazdu do bankomatu – wraz z rozpowszechnianiem się obrotu bezgotówkowego znaczenie tych kosztów będzie maleć.

  • Tzw. koszty zmienianych jadłospisów – są to koszty związane z tym, że w warunkach wysokiej inflacji firmy częściej muszą zmieniać ceny, co wiąże się z dodatkowymi kosztami – przykładowo restauracje muszą częściej zmieniać jadłospisy.

Inne skutki inflacji

  • Ponieważ siła nabywcza pieniądza maleje, konsumenci chcą się go pozbyć, zakupując dobra, których wartość nie maleje. Tym samym napędzają te sektory gospodarki, które produkują dobra trwałe (szeroko pojęte maszyny, biżuterię, złoto itp.).

  • Ponieważ rosną ceny dóbr, konsumenci chętniej kupują ich tańsze zamienniki. Na przykład, gdy drożeje szynka z 10 zł/kg do 12 zł/kg, a kiełbasa z 5 zł/kg do 6 zł/kg (oba produkty po 20%), to osoby, których już nie stać na zakup szynki, kupią kiełbasę. Tym samym producenci kiełbas zwiększą dochody, a producenci szynki – zmniejszą.

  • Powyższy skutek wywołuje wzrost (niekoniecznie równomierny) cen innych towarów. Jeżeli wzrasta cena benzyny (także np. przez nakładanie podatków, w tym akcyzy), rosną koszty transportu i ceny wszystkich towarów, które są transportowane. Tym samym wzrost ceny benzyny może spowodować wzrost cen chleba.

Osobnym problemem jest niepewność co do przyszłej wartości inflacji. Podnosi to ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej. Uważa się, że niepewność co do wartości inflacji jest tym większa, im wyższy jest poziom inflacji.

Najpopularniejszą miarą inflacji jest indeks wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI). W Polsce inflacja w cenach płaconych przez konsumentów wyniosła 0,9% w roku 2003.

Prócz całorocznego indeksu wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych podawany jest także indeks dla poszczególnych miesięcy roku - np. inflacja grudzień do grudnia - procentowy wzrost poziomu cen towarów i usług w grudniu danego roku w stosunku do poziomu cen w grudniu roku poprzedniego.

Drugą miarą inflacji jest indeks cen producentów PPI. Jest to wskaźnik zmiany cen produkcji przemysłowej.

HISTORIA


ZIMBABWE

Prawie wszyscy są zgodni, iż ten niegdyś stosunkowo zamożny jak na afrykańskie warunki kraj doprowadziły do kompletnej ruiny 27-letnie rządy prezydenta Roberta Mugabe i jego partii ZANU. Jego polityka nacjonalizacji, walki z prywatną przedsiębiorczością oraz przede wszystkim wywłaszczenie w ramach "reformy rolnej" wszystkich białych farmerów (2000 r.), wstrząsnęły gospodarką Zimbabwe.

W 2006 roku przeprowadzono denominację o trzy rzędy wielkości (1 000 do 1). Prócz zwykłych banknotów znajdują się w obiegu czeki na okaziciela (Bearer Cheque) wydawane na okres 1 roku przeznaczone wyłącznie dla zagranicznych turystów.

Ze względu na hiperinflację (w 2008 wynoszącą 231 milionów procent w skali rocznej wg oficjalnych źródeł, a 89 tryliardów (89×1021) procent wg HHIZ) kolejne nominały banknotów tracą swoją jakąkolwiek wartość i są zastępowane nominałami wyższymi, np. w połowie maja 2008 r. 1 dolar amerykański wart był 250 000 000 dolarów Zimbabwe, a do obiegu wprowadzono banknot o nominale 500 000 000 dolarów, pod koniec czerwca wg kursu banku centralnego 1 dolar amerykański wart był ponad 10 000 000 000 dolarów Zimbabwe, a wg kursu rynkowego 40 000 000 000 dolarów Zimbabwe (ówczesny banknot o najwyższym nominale wart był ok. 3 polskich groszy); pod koniec lipca do obiegu wszedł banknot 100 miliardów dolarów Zimbabwe (31 lipca wg kursu oficjalnego za dolara amerykańskiego płacono niemal 70 mld dolarów Zimbabwe, a wg kursu rynkowego 510 mld).

1 sierpnia 2008 przeprowadzono denominację w stosunku 10 000 000 000:1 aby ograniczyć skutki hiperinflacji osiągającej w tym czasie 2,2 mln % rocznie (dziesięć miliardów do jednego). Wprowadzono banknoty o wartości od 1 do 500 dolarów. Ze względu na brak realnych działań mających na celu polepszenie sytuacji gospodarczej hiperinflacja trwała nadal.

2 lutego 2009 dokonano kolejnej denominacji, tym razem w stosunku 1 000 000 000 000:1. Nowe nominały banknotów to: $1, $5, $10, $20, $50, $100, $500.





WĘGRY

Największą hiperinflacją w historii była hiperinflacja na Węgrzech po zakończeniu II wojny światowej, gdzie w 1946 roku największym nominałem był banknot 100 000 000 000 000 000 000 (100 trylionów, gdzie trylion to jedynka z 18 zerami) pengő (przygotowano już do wprowadzenia banknot o nominale miliard bilionów, tj. jedynka z 21 zerami; zamiast opisu cyfrowego na banknocie znajdowało się oznaczenie "Egymilliárd B.-pengő"), a inflacja wyniosła 41 900 000 000 000 000 (41,9 tysiąca bilionów) % w skali miesiąca, co oznaczało podwajanie się cen przeciętnie w ciągu każdych 15 godzin. Gdy w sierpniu 1946 roku wprowadzono tam forinta, przyjęto przelicznik 1:400 000 000 000 000 000 000 000 000 000, co oznacza, iż jeden forint otrzymał wartość czterystu tysięcy kwadrylionów (gdzie kwadrylion to jedynka z 24 zerami) pengő)

Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

Przyczyny inflacji iconPrzyczyny inflacji

Przyczyny inflacji iconDziecięca agresja. Przyczyny. Rodzaje. Zapobieganie Zachowanie agresywne u dzieci przyczyny

Przyczyny inflacji iconWstęp I. Definicje inflacji

Przyczyny inflacji iconGłówne miary inflacji

Przyczyny inflacji iconP rzyczyny, rodzaje I skutki inflacji

Przyczyny inflacji iconPanikę mogą spowodować różne przyczyny. Najczęściej są to przyczyny emocjonalne, szczególnie strach. Pod jego wpływem ludzie, kierując się instynktem szukania

Przyczyny inflacji iconRodzaje inflacji Wg tempa przeciętnego wzrostu cen

Przyczyny inflacji iconWzajemna zależność inflacji I bezrobocia w oparciu o krzywą Philipsa

Przyczyny inflacji iconTemat: Koszty I korzyści z inflacji Szkoła: Technikum Ekonomiczne Nr2 Przedmiot

Przyczyny inflacji iconPolityka finansowa państwa I reforma systemu podatkowego w kontekście ograniczania inflacji I stymulowania inwestycji

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom