Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych




Pobierz 402.62 Kb.
NazwaProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych
strona1/3
Data konwersji28.09.2012
Rozmiar402.62 Kb.
TypProgram nauczania
  1   2   3




Chemia


Program nauczania

dla szkół ponadgimnazjalnych


Zakres podstawowy


Beata Pytlarczyk





Spis treści


1. Wstęp 3

2. Szczegółowe cele kształcenia i wychowania 4

3. Treści edukacyjne 5

4. Sposoby osiągania celów kształcenia i wychowania 27

5. Opis założonych osiągnięć ucznia 37

6. Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania osiągnięć ucznia 52


1. Wstęp


Niniejszy program przeznaczony jest dla nauczycieli uczących chemii w szkole ponadgimnazjalnej na poziomie podstawowym. Został on opracowany do realizacji na 30 godzinach lekcyjnych.

Program ten skorelowany jest z podręcznikiem Artura Sikorskiego. W podręczniku ujęto 24 tematy. Został on napisany prostym językiem, dlatego młody człowiek na IV etapie edukacyjnym nie powinien mieć problemu z przyswojeniem wiedzy. Zdobytą wiedzę uczniowie utrwalą dzięki podsumowaniu każdego tematu i poleceniom kontrolnym.

Program nauczania jest spójny z podręcznikiem i podstawą programową. Materiał nauczania podzielono na następujące działy:

Dział 1. Materiały i tworzywa pochodzenia naturalnego.

Dział 2. Chemia środków czystości.

Dział 3. Chemia wspomaga nasze zdrowie. Chemia w kuchni.

Dział 4. Chemia gleby.

Dział 5. Paliwa – dziś i w przyszłości.

Dział 6. Chemia opakowań i odzieży.

Program dostosowano do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych ucznia, szczególną uwagę zwrócono na ucznia ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Uwzględniono także możliwości psychofizyczne ucznia.


2. Szczegółowe cele kształcenia i wychowania


Po ukończeniu szkoły podstawowej uczeń kontynuuje kształcenie ogólne na III i IV etapie edukacyjnym. IV etap edukacyjny realizowany jest w szkole ponadgimnazjalnej.

Kształcenie ogólne na III i IV etapie edukacyjnym, choć realizowane w dwóch różnych szkołach, tworzy programowo spójną całość i stanowi fundament wykształcenia, umożliwiający zdobycie zróżnicowanych kwalifikacji zawodowych, a następnie ich późniejsze doskonalenie lub modyfikowanie.

Celem kształcenia ogólnego na IV etapie edukacyjnym jest:

wykorzystywanie, przetwarzanie i tworzenie informacji – korzystanie przez uczniów z przedmiotowych tekstów źródłowych, pozyskiwanie, analizowanie, ocenianie i przetwarzanie informacji pochodzących z różnych źródeł, ze szczególnym uwzględnieniem mediów i internetu;


myślenie naukowe (uczeń zdobywa wiedzę chemiczną w sposób badawczy: obserwuje, sprawdza, weryfikuje, wnioskuje i uogólnia) – umiejętność wykorzystania wiedzy o charakterze naukowym do identyfikowania i rozwiązywania problemów głównie z dziedziny chemii, a także formułowania wniosków opartych na obserwacjach empirycznych dotyczących przyrody i społeczeństwa;


stosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów –wykazuje związek pomiędzy składem chemicznym, budową i właściwościami substancji a ich zastosowaniami; posługuje się zdobytą wiedzą chemiczną w życiu codziennym w kontekście dbałości o własne zdrowie i ochrony środowiska naturalnego;


opanowanie czynności praktycznych – uczeń bezpiecznie posługuje się sprzętem laboratoryjnym i odczynnikami chemicznymi; projektuje i przeprowadza doświadczenia chemiczne;


– umiejętność komunikowania się w języku ojczystym zarówno w mowie, jak i w piśmie oraz posługiwanie się terminologią chemiczną.


3. Treści edukacyjne

Temat

Liczba godzin

Treści podstawy programowej

Cele ogólne

Kształcone umiejętności

Propozycje metod

nauczania

Propozycje środków dydaktycznych

1. Krzemionka − najpowszechniejszy składnik skorupy ziemskiej

1

1.1

1.2

 badanie i opisywanie właściwości krzemionki

 poznanie odmian SiO2 występujących w przyrodzie

 wskazywanie zastosowań SiO2

 opisywanie procesu produkcji szkła, jego rodzajów, właściwości i zastosowań

Uczeń:

 analizuje przebieg doświadczenia: badanie reaktywności krzemionki

 zapisuje równanie reakcji SiO2 z NaOH

 formułuje wnioski na temat reaktywności krzemionki wobec wody, fluorowodoru i kwasów

 zapisuje równanie reakcji krzemionki: z kwasem fluorowodorowym, węglem, magnezem

 wie, że krzemionka reaguje z węglanem sodu i potasu w wysokiej temperaturze

 wie, że krzemionka to ciało stałe, które występuje w formie krystalicznej lub bezpostaciowej

 potrafi wymienić i opisać struktury krystaliczne krzemionki

 wymienia barwne odmiany kwarcu

 podaje zastosowanie krzemionki

 potrafi omówić właściwości szkła oraz jego rodzaje.

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczenia: badanie reaktywności krzemionki

sprzęt laboratoryjny: probówki, palnik

 odczynniki: tlenek krzemu(IV), kwas solny, stężony roztwór wodorotlenku sodu

 podręcznik

 układ okresowy pierwiastków chemicznych

 filmy edukacyjne, np. badanie reaktywności krzemionki, reakcja krzemionki z HF


2. Różne formy występowania węglanu wapnia w przyrodzie i ich zastosowania

1

1.3

1.4

 wymienianie surowców do produkcji wyrobów ceramicznych, cementu, betonu

 opisywanie skał wapiennych (wapień, marmur, kreda) i ich właściwości

 projektowanie wykrywania skał wapiennych wśród innych skał i minerałów; zapisywanie odpowiednich równań reakcji

Uczeń:

 definiuje skałę jako zespół minerałów

 podaje nazwy skał osadowych i metamorficznych, zawierających węglan wapnia

 zapisuje równanie reakcji krasowienia skał wapiennych

 wie, gdzie i w jaki sposób powstają stalaktyty i stalagmity

 identyfikuje skały wapienne

 zapisuje równania reakcji węglanu wapnia z kwasem solnym

 zapisuje równanie reakcji i nazywa produkty prażenia węglanu wapnia

 wie, na czym polega gaszenie wapna palonego i zapisuje równanie reakcji

 opisuje proces i zapisuje równanie reakcji twardnienia zaprawy murarskiej

 opisuje cement jako materiał budowlany do produkcji betonu

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczeń: rozpoznawanie skał wapiennych, gaszenie wapna palonego

sprzęt laboratoryjny: probówka z korkiem, porcelanowy tygiel, zakraplacz

 odczynniki: marmur lub kreda, rozcieńczony kwas solny, woda wapienna, tlenek wapnia

 podręcznik

 układ okresowy pierwiastków chemicznych,

 filmy edukacyjne

3. Różne formy występowania siarczanu(VI) wapnia w przyrodzie i ich zastosowania

1

1.5

 zapisywanie wzorów hydratów i soli bezwodnych (

 poznanie zasad nazewnictwa hydratów

 charakterystyka skał zawierających siarczan(VI) wapnia

 wymienianie zastosowań CaSO4

 opisywanie reakcji prażenia gipsu krystalicznego i twardnienia zaprawy gipsowej

 wymienianie rodzajów gipsu

Uczeń:

 podaje definicję hydratów oraz wzory, barwę i nazwy przykładowych hydratów

 porównuje komórkę elementarną anhydrytu i selenitu

 opisuje właściwości gipsu krystalicznego

 wymienia najważniejsze skały osadowe, zawierające CaSO4

 opisuje zastosowanie CaSO4, – przeprowadza i opisuje doświadczenie prażenia gipsu krystalicznego i twardnienia zaprawy gipsowej; zapisuje równania odpowiednich reakcji

 wymienia różne rodzaje gipsu i ich zastosowanie

 wykład

 dyskusja

 metoda problemowa

 praca z podręcznikiem

 pokaz doświadczeń: prażenie gipsu krystalicznego, twardnienie zaprawy gipsowej

 podręcznik

 układ okresowy pierwiastków chemicznych

 komputer

 tablica interaktywna (modele sieci krystalicznych)

 karty pracy ucznia

 szablony do pisania reakcji

 sprzęt laboratoryjny: probówki, palnik, zlewki, bagietka

 odczynniki: gips krystaliczny, gips palony, woda

4. Odmiany alotropowe węgla

1

1.6

 wyjaśnianie pojęcia alotropii pierwiastków

 na podstawie znajomości budowy diamentu, grafitu i fullerenów wyjaśnianie ich właściwości i zastosowań

Uczeń:

 przeprowadza prażenie substancji organicznych, takich jak cukier

 opisuje grafit jako odmianę alotropową węgla

 bada przewodnictwo elektryczne i cieplne grafitu

 opisuje i analizuje strukturę grafitu

 posługuje się jednostką długości angstrem

 tłumaczy pojęcie anizotropii

 podaje zastosowania grafitu

 porównuje twardość grafitu i diamentu

 opisuje właściwości fizyczne diamentu

 analizuje budowę diamentu opisuje zjawisko izotropowości

 podaje zastosowanie diamentu

 opisuje fullereny jako kolejną odmianę alotropową węgla, opisuje ich budowę, właściwości i zastosowanie

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczeń: prażenie substancji organicznych, badanie przewodnictwa elektrycznego i cieplnego grafitu, badanie twardości grafitu i diamentu

 praca z komputerem

 podręcznik

 komputer

 tablice: alotropowe odmiany węgla

 modele diamentu, grafitu i fullerenu

 sprzęt laboratoryjny: probówki z korkiem, palnik, prosty obwód elektryczny, szczypce lub pęseta, żarówka, bateria

 odczynniki: cukier, wkład grafitowy

5. Mydło – najprostszy środek do usuwania brudu

1

2.1

2.2

 opisywanie procesu zmydlania tłuszczów

 zapisywanie (słownie) przebiegu reakcji zmydlania tłuszczów

 wyjaśnianie, na czym polega proces usuwania brudu

 badanie wpływu twardości wody na powstawanie związków trudno rozpuszczalnych

 zaznaczanie fragmentów hydrofobowych i hydrofilowych we wzorach cząsteczek związków powierzchniowo czynnych

Uczeń:

 definiuje tłuszcze jako związki niezbędne do otrzymywania mydeł

 wskazuje fragment cząsteczki tłuszczu pochodzący od kwasu i alkoholu

 omawia proces otrzymywania mydła

 przeprowadza reakcję otrzymywania mydła, zapisuje równanie przeprowadzonej reakcji

 opisuje model cząsteczki mydła, wskazuje część hydrofilową i hydrofobową

 przedstawia rodzaje mydeł i krótko je charakteryzuje

 opisuje mechanizm usuwania brudu

 opisuje napięcie powierzchniowe jako czynnik utrudniający usuwanie brudu oraz wymienia sposoby obniżania napięcia powierzchniowego

 wymienia trudności w procesie usuwania brudu przy użyciu mydła

 doświadczalnie bada wpływ obecności jonów wapniowych i magnezowych na pienienie się mydła (zapisuje równania przeprowadzonych reakcji)

 omawia rodzaje twardości wody i sposoby jej obniżania

 analizuje tabelę ze skalą twardości wody

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczeń: reakcja otrzymywania mydła, badanie wpływu obecności jonów wapniowych i magnezowych na pienienie się mydła

 praca z komputerem

 rozsypanki lub układanki

 podręcznik

 komputer

 tablice: schemat procesu usuwania brudu

 modele cząsteczek związków chemicznych: mydła

 filmy edukacyjne

 sprzęt laboratoryjny: probówki, palnik, korki

 odczynniki: smalec, wodorotlenek sodu, etanol, roztwór soli kuchennej, mydło toaletowe, woda destylowana, siarczan(VI) magnezu, chlorek wapnia

6. Rola detergentów w usuwaniu brudu

2

2.2

2.3

2.4

 wyjaśnianie przyczyny eliminowania ortofosforanów(V) ze składu proszków do prania

 wskazywanie na chemiczny charakter składników środków do mycia szkła, przetykania rur, czyszczenia metali i biżuterii

 zapoznanie z zasadami bezpiecznego stosowania środków czyszczących

 zapoznanie z procesem usuwania zanieczyszczeń za pomocą środków czystości

Uczeń:

 definiuje detergenty jako składniki środków czystości

 porównuje budowę syntetycznego związku powierzchniowo czynnego i mydła

 zapisuje wzory strukturalne anionów: sulfonianowego i wodorosiarczanowego(VI)

 zapisuje wzór stearynianu sodu

 wymienia i charakteryzuje składniki różnych środków czystości

 wymienia zagrożenia związane ze stosowaniem środków czystości: konsekwencje obecności detergentów w wodzie, niszczenie błon komórkowych, działanie uczulające, podrażnienia śluzówki oka i nosa, działanie toksyczne, eutrofizacja

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczenia: badanie właściwości rożnych środków czystości

 praca z komputerem

 praca z szablonem

 gra symulacyjna: detergenty − za i przeciw

 rozsypanki

 podręcznik

 komputer

 modele cząsteczek związków chemicznych

sprzęt laboratoryjny: zakraplacz, kolorowe tkaniny, okulary i rękawice ochronne,

 odczynniki: stężony roztwór wodorotlenku sodu, wybielacz o żrących właściwościach

 filmy edukacyjne

 wycieczka do stacji uzdatniania wody lub oczyszczalni ścieków

 karty pracy ucznia

 szablony do układania i zapisywania wzorów detergentów

7. Rola emulsji w życiu codziennym

1

2.5

 wyjaśnianie, jak powstają emulsje

 analiza składu kosmetyków na podstawie etykiety

 wyszukiwanie w dostępnych źródłach informacji na temat działania kosmetyków


Uczeń:

 opisuje, czym są emulsje, jak powstają, rozpoznaje emulsje w życiu codziennym

 bada i opisuje właściwości emulgujące mydła

 opisuje i bada lepkość emulsji typu „olej w wodzie” i „woda w oleju”

 opisuje rolę emulsji w kosmetyce

 zapoznaje się z przykładowymi składnikami popularnych kosmetyków

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 pokaz: badanie właściwości emulgujących mydła

 praca z komputerem

 plansze lub foliogramy: schemat procesu hydratacji


 podręcznik

 komputer

 tablice

 filmy edukacyjne

 sprzęt laboratoryjny: probówki

 odczynniki: olej, woda, roztwór mydła, kosmetyki

SPRAWDZIAN

1

1.1–2.5













8. Wpływ substancji biologicznie czynnych na zdrowie człowieka

1

3.1

3.2

 zapoznanie z podziałem substancji na substancje lecznicze i toksyczne

 opisywanie właściwości leków oraz trucizn

Uczeń:

 definiuje lek i truciznę oraz wnioskuje o właściwościach substancji na podstawie jej dawki

 opisuje przenikanie substancji biologicznie czynnej do organizmu oraz jej przemiany

 wie, że substancje w nadmiarze szkodzą

 bada wpływ rozpuszczalności substancji na skuteczność jej działania

 wykrywa obecność niektórych substancji w wodzie mineralnej

 dzieli składniki mineralne na mikro- i makroelementy

 zapoznaje się z dziennym zapotrzebowaniem organizmu na wybrane składniki mineralne

 wymienia różne postaci leków

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 pokaz doświadczenia: wpływ rozpuszczalności substancji na skuteczność jej działania

 układanka: różne postaci leków


 podręcznik

 tablice: sposoby przenikania substancji biologicznie czynnej do organizmu

sprzęt laboratoryjny: probówki, palnik gazowy

 odczynniki: niegazowana woda mineralna, drut platynowy, chlorek baru, azotan(V) srebra, żółć tytanowa

9. Lecznicze właściwości

niektórych substancji biologicznie czynnych

1

3.1

3.2

 wyjaśnianie, na czym polegają i od czego zależą lecznicze właściwości substancji chemicznych


Uczeń:

 wie, że substancje lecznicze są pozyskiwane z różnych części roślin; podaje grupy związków chemicznych o właściwościach leczniczych; opisuje ich działanie

 wymienia i opisuje substancje lecznicze pochodzenia zwierzęcego

 zapisuje wzór glukozy i melatoniny

 omawia zastosowania: węgla aktywowanego wodorowęglanu sodu, wodorotlenku glinu, kwasu salicylowego

 analizuje właściwości kwasu acetylosalicylowego

 rysuje lub układa wzór ibuprofenu, paracetamolu, fenacetyny

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczenia: badanie właściwości kwasu acetylosalicylowego

 praca z komputerem


 podręcznik

 komputer: modelowanie cząsteczek glukozy, melatoniny

 tablice: substancje lecznicze pochodzenia roślinnego, zwierzęcego, przykłady grup związków chemicznych o właściwościach leczniczych, zastosowanie węgla aktywowanego

 filmy edukacyjne

 układanki: wzory związków wodorowęglanu sodu, wodorotlenku glinu, kwasu salicylowego, ibuprofenu, paracetamolu, fenacetyny

 sprzęt laboratoryjny: zlewka, papierek uniwersalny, palnik

 odczynniki: woda, kwas acetylosalicylowy wodorotlenek sodu, kwas solny, chlorek żelaza(III)

10. Toksyczne właściwości niektórych substancji biologicznie czynnych

1

3.1

3.2

 wskazywanie właściwości substancji, które mogą negatywnie wpływać na organizm człowieka

 wyjaśnianie, na czym polega nadużywanie alkoholu i nikotyny i do czego może ono doprowadzić

 wyjaśnianie, na czym polega narkotyczne działanie substancji biologicznie czynnej


Uczeń:

 wymienia toksyczne substancje pochodzenia roślinnego (HCN, atropina) oraz zwierzęcego (tetrodotoksyna, bufotenina, kabrotoksyna)

 rysuje i omawia wzór morfiny i nikotyny oraz przedstawia ich działanie na organizm człowieka

 wymienia substancje smoliste obecne w dymie papierosowym

 analizuje wpływ palenia tytoniu na organizm człowieka

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczenia: badanie obecności substancji smolistych oraz tlenku węgla(II) w dymie papierosowym

 praca z komputerem

 podręcznik

 komputer: modelowanie cząsteczek związków chemicznych

 film edukacyjny: badanie obecności substancji smolistych oraz tlenku węgla(II) w dymie papierosowym

 foliogramy lub plansza: wpływ palenia tytoniu na organizm człowieka


11. Wybrane składniki żywności

2

3.3



– przyswojenie informacji na temat składników żywności

 wyszukiwanie informacji na temat składników napojów dnia codziennego (kawa, herbata, mleko, woda, napoje gazowane) w aspekcie ich działania na organizm ludzki


Uczeń:

 potrafi podzielić składniki żywności ze względu na funkcje, jakie pełnią w organizmie

 wymienia podstawowe funkcje składników żywności

 analizuje skład mleka krowiego

 analizuje wpływ: kwasu galusowego, teaniny, kofeiny, kwasu kawowego na zdrowie człowieka

 poznaje barwniki występujące w żywności

 bada właściwości napojów typu cola

 wymienia zanieczyszczenia żywności


 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 pokaz doświadczenia: badanie właściwości napojów typu cola

 podręcznik

 tablice: funkcje składników żywności, przybliżony skład krowiego mleka

 foliogramy: model cząsteczki kwasu galusowego, teaniny, kofeiny, kwasu kawowego

 sprzęt laboratoryjny: probówki

 odczynniki: kamień kotłowy, zardzewiały gwóźdź, zaśniedziały drut miedziany, papierek uniwersalny


12. Przyczyny psucia się żywności i sposoby zapobiegania temu. Procesy fermentacyjne

1

3.4

3.5

 wyjaśnianie przyczyn psucia się żywności i sposobów zapobiegania temu procesowi

 opis procesów fermentacyjnych, zachodzących podczas wyrabiania ciasta i pieczenia chleba, produkcji wina, serów

 zapisywanie równań reakcji fermentacji alkoholowej i octowej

Uczeń:

 analizuje czynniki, które sprzyjają psuciu się żywności

 omawia rolę procesów fermentacyjnych w aspekcie psucia się żywności oraz ich znaczenie w życiu codziennym

 zapisuje równanie fermentacji alkoholowej, mlekowej, octowej

 wymienia sposoby zapobiegania procesom psucia się żywności

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 praca z komputerem, tablicą interaktywną

 foliogramy

 naprowadzająco-
-poszukująca połączona z doświadczeniem chemicznym

 podręcznik

 komputer

 tablica interaktywna

 filmy edukacyjne: produkcja wina, serów, chleba

SPRAWDZIAN

1

3.1–3.4













13. Właściwości fizyczne i chemiczne gleb

1

4.1

 wyjaśnianie, na czym polegają sorpcyjne właściwości gleby

 określanie wpływu pH gleby na wzrost wybranych roślin

 planowanie i przeprowadzanie badania kwasowości gleby oraz właściwości sorpcyjnych gleby



Uczeń:

 opisuje glebę jako zewnętrzną warstwę skorupy ziemskiej, omawia przeciętny skład gleb

 analizuje powstawanie i składniki gleb, wymienia czynniki powodujące wietrzenie skał

 analizuje schemat procesów rozkładu materii organicznej

 bada odczyn gleb, dzieli gleby ze względu na odczyn

 omawia negatywny wpływ jonów glinowych na organizm człowieka

 bada właściwości sorpcyjne gleby i podaje rodzaje sorpcji w glebach

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 burza mózgów

 pokaz doświadczeń: badanie odczynu pH roztworu glebowego, właściwości sorpcyjne gleby

 praca z komputerem

 podręcznik

 animacja komputerowa dotycząca procesów powstawania gleb

 filmy edukacyjne z pokazem: badanie odczynu pH roztworu glebowego, właściwości sorpcyjne gleby

 sprzęt laboratoryjny: zlewka, sączek, papierek uniwersalny, lejek szklany, zlewka

 odczynniki: gleba, sucha ziemia

14. Podstawowe substancje odżywcze w glebach. Nawożenie gleb

2

4.2

 omawianie przykładów nawozów naturalnych i sztucznych

 wyjaśnianie potrzeby stosowania nawozów


Uczeń:

 omawia i analizuje funkcje mikroelementów oraz objawy ich niedoboru w organizmach roślinnych

 podaje przykłady najczęściej stosowanych nawozów naturalnych i sztucznych

 omawia obieg azotu w przyrodzie, poznaje model mocznika

 zapisuje równanie otrzymywania nawozów fosforowych np. diwodoroortofosforanu(V) wapnia

 omawia na podstawie tabeli funkcje, źródła oraz objawy niedoboru wapnia i magnezu u roślin

 wykład

 dyskusja

 burza mózgów

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczeń

 gra dydaktyczna, np. rozsypanka, układanka


 podręcznik

 tablice: funkcje mikroelementów oraz objawy ich niedoboru w organizmach roślinnych, przykłady najczęściej stosowanych nawozów naturalnych i sztucznych, obieg azotu w przyrodzie

15. Degradacja i ochrona gleb

1

4.3

4.4

 zapoznanie się z rodzajami zanieczyszczeń gleb i źródłami zanieczyszczeń (metale ciężkie, węglowodory, pestycydy, azotany)

 omawianie sposobów ochrony gleby przed degradacją



Uczeń:

 wymienia rodzaje degradacji gleb

 analizuje źródła zanieczyszczeń powodujących chemiczną degradację gleb

 wymienia i opisuje substancje chemiczne powodujące degradację gleb

 analizuje dopuszczalne stężenia jonów azotanowych(V) w niektórych warzywach

 omawia wady i zalety stosowania pestycydów, rysuje wzory przykładowych związków chemicznych należących do pestycydów

 omawia sposoby zapobiegania chemicznej degradacji gleb (stosowanie filtrów, wykorzystanie reakcji strąceniowych)

 dyskusja

 praca w grupach

 praca z podręcznikiem, tablicami, foliogramami

 karty pracy

 podręcznik

 foliogramy lub tablice: rodzaje degradacji gleb, substancje powodujące degradację gleb, źródła substancji powodujących degradację gleb

 karty pracy


SPRAWDZIAN

1

4.1–4.4













16. Konwencjonalne źródła energii

1

5.1

 podawanie przykładów surowców naturalnych wykorzystywanych do uzyskiwania energii (bezpośrednio i po przetworzeniu)

Uczeń:

 omawia różne formy energii

 podaje pierwszą zasadę termodynamiki

 podaje definicję paliwa

 wymienia surowce naturalne będące źródłem energii (torf, węgiel kamienny i brunatny, antracyt, ropa naftowa, gaz ziemny) oraz omawia ich właściwości

 przeprowadza i analizuje przebieg doświadczenia: destylacja rozkładowa drewna

 analizuje skład chemiczny i właściwości surowców kopalnych

 zapisuje wzory strukturalne związków należących do szeregu homologicznego alkanów

 zna konwencjonalne źródła energii

 zapisuje równania spalania węgla, metanu

 analizuje ilość energii wytwarzanej w wyniku spalania różnych paliw

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 pokaz doświadczenia: destylacja rozkładowa drewna

 praca z komputerem

naprowadzająco-
-poszukująca


 podręcznik

 prezentacja komputerowa: konwencjonalne źródła energii

 tablice: różne formy energii, powstawanie węgli kopalnych, skład pierwiastkowy węgli kopalnych

 filmy edukacyjne przedstawiające platformę wydobywczą ropy naftowej

17. Procesy przeróbki węgla kamiennego, ropy naftowej i gazu ziemnego

1

5.2

 zapoznanie z przebiegiem destylacji ropy naftowej i węgla kamiennego, uzasadnianie konieczności stosowania tych procesów

 poznanie produktów tych procesów


Uczeń:

 analizuje proces koksowania węgla

 omawia produkty powstałe w procesie koksowania węgla

 rysuje i omawia wzory naftalenu, antracenu, ksylenów, toluenu, benzenu

 wymienia zastosowania produktów przeróbki węgla kamiennego

 omawia proces destylacji ropy naftowej na podstawie przeprowadzonego doświadczenia lub pokazu

 analizuje schemat kolumny do destylacji ropy naftowej, wymienia jej produkty i podaje ich zastosowanie

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 film: destylacja ropy naftowej

 pokaz doświadczenia

 praca z komputerem

 podręcznik

 komputer: symulacja do konstruowania wzorów ksylenów

 tablice: produkty koksowania węgla

 filmy edukacyjne, np. proces destylacji ropy naftowej

18. Procesy zwiększające ilość oraz poprawiające jakość benzyny

1

5.3

 wyjaśnianie pojęcia liczby oktanowej i zapoznanie ze sposobami jej zwiększania

 zapoznanie z procesami krakingu i reformingu

 uzasadnianie konieczności ich stosowania w przemyśle

Uczeń:

 omawia proces krakingu katalitycznego

 zapisuje równania rozpadu n-alkanów

 podaje zastosowanie produktów krakingu

 zapisuje równania Fishera-Tropscha

 omawia LO jako parametr określający jakość benzyny

 zapisuje wzory n-heptanu, 2,2,4-trimetylopentanu

 podaje sposoby podwyższania LO

 rysuje wzory tetraetyloołowiu i eteru tert-butylowo-metylowego

 omawia reforming jako proces zwiększający LO, wymienia przemiany zachodzące podczas reformingu, zapisuje schemat reakcji

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca z komputerem

naprowadzająco-
-poszukująca


 podręcznik

 komputer: symulacja do konstruowania równań reakcji zachodzących podczas reformingu

 tablice z równaniami reakcji zachodzących podczas krakingu i reformingu

 tablica interaktywna do pisania wzorów związków organicznych

 filmy edukacyjne, np. proces krakingu katalitycznego



19. Alternatywne źródła energii

1

5.4

 zapoznanie się z alternatywnymi źródłami energii (biopaliwa, wodór, energia słoneczna, wodna, jądrowa, geotermalna itd.)

 analiza możliwości ich zastosowania


Uczeń:

 wymienia alternatywne źródła energii

 opisuje, jak wykorzystuje się energię wód powierzchniowych

 analizuje schemat zaporowej elektrowni wodnej

 omawia zalety i wady elektrowni wiatrowych

 opisuje energię słoneczną jako alternatywne źródło energii; analizuje schemat budowy i instalacji kolektora słonecznego oraz instalacji grzewczej wykorzystującej pompy ciepła, omawia zastosowanie kolektorów słonecznych do wytwarzania energii elektrycznej

 analizuje wartości opałowe niektórych paliw zaliczanych do biomasy (słoma, zrębki drewna itp.)

 omawia energię geotermalną oraz jądrową jako alternatywne źródła energii

 podaje definicję izotopów, zapisuje równania reakcji jądrowych, analizuje schemat reakcji łańcuchowej zachodzącej w reaktorze jądrowym

 podaje zastosowanie wód geotermalnych

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca z komputerem

 debata: alternatywne źródła energii − za i przeciw

naprowadzająco-
-poszukująca


 podręcznik

 tablice: alternatywne źródła energii

 filmy edukacyjne

 komputer: animacje przedstawiające zasadę działania elektrowni wodnych, pomp ciepła, kolektorów słonecznych, elektrowni wiatrowych


20. Wpływ uzyskiwania i wykorzystania różnych paliw na środowisko naturalne

1

5.5

 analizowanie wpływu różnorodnych sposobów uzyskiwania energii na stan środowiska przyrodniczego


Uczeń:

 analizuje koszty produkcji energii w nowoczesnych elektrowniach

 omawia zagrożenia związane z powstawaniem dziury ozonowej

 podaje, że ozon to jedna z odmian alotropowych tlenu

 wymienia substancje, które powodują powstawanie dziury ozonowej

 analizuje schemat powstawania dziury ozonowej

 wymienia czynniki wpływające na ocieplenie klimatu

 bada odczyn wody deszczowej

 zapisuje równania reakcji powstawania kwaśnych deszczy

 analizuje wpływ kwaśnych deszczy na rośliny i glebę

 omawia smog jako specyficzne zjawisko atmosferyczne

 wymienia zagrożenia, wynikające ze skażenia wód ropą naftową

 omawia zalety i wady elektrowni jądrowej

 podaje inne negatywne skutki, wywołane uzyskiwaniem energii różnymi metodami

 wykład

 dyskusja

 pokaz doświadczenia: badanie odczynu wody deszczowej

 praca z komputerem

 podręcznik

 komputer: animacje przedstawiające proces powstawania dziury ozonowej

 tablice: koszty produkcji energii w nowoczesnych elektrowniach

 sprzęt laboratoryjny: probówki

 odczynniki: wywar z czerwonej kapusty, woda deszczowa

 film edukacyjny, np. problem awarii elektrowni w Czarnobylu

SPRAWDZIAN

1

5.1–5.5













21. Różne rodzaje opakowań

1

6.1

 zapoznanie się z przykładami opakowań celulozowych, szklanych, metalowych, sztucznych; poznanie ich wad i zalet


Uczeń:

 analizuje kryteria podziału opakowań

 analizuje funkcje opakowań

 analizuje podział opakowań ze względu na rodzaj materiału, z którego są wykonane

 wymienia właściwości, rodzaje oraz zastosowanie opakowań tradycyjnych (szklane, papierowe, metalowe, drewniane) oraz z tworzyw sztucznych; wymienia ich wady i zalety

 podaje właściwości, rodzaje oraz zastosowanie opakowań alternatywnych

 dyskusja

 prezentacja: przedstawienie różnych rodzajów opakowań, ich właściwości, zalet i wad

 praca w grupach

 gra dydaktyczna symulacyjna: opakowania tradycyjne − za i przeciw

 podręcznik

 tablice: kryteria podziału opakowań, funkcje opakowań, podział opakowań ze względu na rodzaj materiału, z którego są wykonane


22. Budowa, właściwości oraz zastosowanie tworzyw sztucznych

1

6.2

 omawianie tworzyw sztucznych oraz ich właściwości (podział na termoplasty i duroplasty)

 zapoznanie się z równaniem reakcji otrzymywania PVC

 omawianie zagrożeń związanych z gazami powstającymi w wyniku spalania PVC

Uczeń:

 podaje definicję polimerów,

 analizuje schemat cząsteczki polimeru

 porównuje właściwości substratów oraz produktów reakcji polimeryzacji

 analizuje budowę cząsteczek etenu i propenu jako substratów do otrzymywania tworzyw syntetycznych

 zapisuje schemat reakcji polimeryzacji

 podaje przykłady polimerów powstałych w wyniku reakcji poliaddycji

 zapisuje schemat procesu polikondensacji kwasu tereftalowego i glikolu etylenowego

 wymienia właściwości i zastosowanie tworzyw syntetycznych

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 praca w grupach

 prezentacja

 praca z komputerem

 podręcznik

 komputer: symulacja do budowania modeli cząsteczek polimerów

 modele cząsteczek związków chemicznych: polimerów, etenu, propenu

23. Włókna – materiały wykorzystywane do wytwarzania odzieży

1

6.4

6.5

 zapoznanie się ze sposobem identyfikacji włókien białkowych i celulozowych, sztucznych i syntetycznych

 omówienie klasyfikacji włókien na naturalne i sztuczne


Uczeń:

 podaje funkcje odzieży

 dokonuje podziału włókien,

 opisuje rodzaje i właściwości włókien

 zapisuje fragment łańcucha celulozy

 wymienia polimery, z których wytwarzane są włókna syntetyczne

 opisuje proces wytwarzania odzieży

 rozpoznaje włókna na podstawie właściwości produktów ich spalania i zabarwienia płomienia

 wykład

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 pokaz: sposoby rozpoznawania różnych włókien


 podręcznik

 tablice: funkcje odzieży, podział włókien

sprzęt laboratoryjny: palnik, łyżeczka do spalań

 odczynniki: różne rodzaje włókien (wełna, bawełna, wiskoza, elana, nylon itp.)

 filmy edukacyjne: proces wytwarzania odzieży

24.Sposoby postępowania z odpadami pochodzącymi z różnych rodzajów opakowań oraz odzieży

1

6.3

 uzasadnianie potrzeby zagospodarowywania odpadów z różnych opakowań

Uczeń:

 wymienia rodzaje odpadów, ustala kryteria ich podziału

 opisuje gospodarkę odpadami

 analizuje wykres: procentowy udział poszczególnych materiałów i tworzyw w odpadach komunalnych

 wymienia czynniki, które sprzyjają segregacji odpadów

 przyporządkowuje, do jakiego pojemnika powinny być wrzucane poszczególne odpady

 przeprowadza identyfikację tworzyw syntetycznych na podstawie produktów spalania i zabarwienia płomienia

 analizuje proces recyklingu odpadów pochodzących z opakowań i odzieży

 wykład

 opis

 dyskusja

 praca z podręcznikiem

 prezentacja

 metaplan

 podręcznik

 tablice: rodzaje odpadów, procentowy udział poszczególnych materiałów i tworzyw w odpadach komunalnych

 filmy edukacyjne

 prezentacja: recykling wybranych frakcji odpadów komunalnych


SPRAWDZIAN

1

6.1–6.3













  1   2   3

Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych iconProgram nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom