Nad Litanią do Boga Ojca




Pobierz 76.49 Kb.
NazwaNad Litanią do Boga Ojca
Data konwersji04.09.2012
Rozmiar76.49 Kb.
TypDokumentacja
Biskup Roman Andrzejewski


Nad Litanią do Boga Ojca


Rok duszpasterski 1998/99, trzeci rok bezpośredniego przygotowania do Wielkiego Jubileuszu Zbawienia Roku 2000, zgodnie z listem apostolskim Jana Pawła II Tertio millennio adveniente (n. 49-54)1 oraz programem Komisji Duszpasterskiej Episkopatu Polski,2 jest poświęcony – jak wiadomo – Osobie Boga Ojca. Dało to okazję do podjęcia szeregu inicjatyw duszpasterskich3 oraz do ukazania się wielu publikacji, zarówno o charakterze popularyzatorskim,4 jak i naukowym.5 W tym nurcie widzieć też trzeba opublikowanie Litanii do Boga Ojca. Ukazała się ona w książce na temat Modlitwy Pańskiej,6 w tygodniku katolickim “Niedziela”7 i w oddzielnej broszurce ze wstępem popularnonaukowym.8

W tych dwóch ostatnich publikacjach zaznaczałem, że takiej lub podobnej litanii nie spotkałem w żadnej książce do nabożeństwa, w żadnych modlitewnikach, również w zbiorku, który nosi tytuł 100 litanii.9 Na początku kwietnia 1999 roku, od dyrektora Biblioteki im. Księży Chodyńskich we Włocławku, ks. K. Rulki, dowiedziałem się o istnieniu innej Litanii do Boga Ojca, umieszczonej w książce do nabożeństwa pt. Nowy złoty ołtarzyk, wydanej w Warszawie w 1874 roku.10 Egzemplarz tej książki został mi udostępniony dzięki uprzejmości ks. prof. Stanisława Librowskiego i należy do jego zbiorów rodzinnych. Litania ta została – stwierdzić to można po dokładniejszym przejrzeniu innych publikacji – przedrukowana z drobnymi zmianami z książeczki pt. Trzy dni poświęcone Bogu, wydanej w Wilnie w 1862 roku.11 Ukazała się teraz w tygodniku “Niedziela”.12

Widać, że kult Boga Ojca był żywy w niektórych okresach, choć nie tak rozpowszechniony jak kult Syna Bożego i Ducha Świętego, by nie powiedzieć, że był zapomniany, bo kto czci Syna, czci również Ojca: “Ja i Ojciec jedno jesteśmy” (J 10, 30), “Ja jestem w Ojcu, a Ojciec we Mnie” (J 14, 10 i 11), “Kto zobaczył Mnie, zobaczył również i Ojca” (J 14, 9).

Po opublikowaniu jednej i drugiej litanii otrzymałem szereg listów z Polski i z zagranicy,13 w których autorzy informują mnie o zbieranych przez siebie tekstach różnych litanii w wielu językach oraz o próbach redagowania nowych wersji tej modlitwy pod wpływem sugestii spowiednika.14 W miesięczniku “Via consecrata”, który jest poświęcony życiu konsekrowanemu, ukazała się też Litania do Boga Ojca “zmawiana (sic!) słowami adhortacji Vita consecrata”.15 Widać już, że rok Boga Ojca może zaowocować nie tylko rozwojem kultu Pierwszej Osoby Trójcy Przenajświętszej, ale również refleksją teologiczną, pastoralną, ascetyczną, twórczością literacką i artystyczną. Warto by dokonać w przyszłości analizy tego dorobku i jego wpływu na życie Kościoła. Słuszna jest tu myśl Johna F. Krasnickiego, który w liście do mnie z 13 V 1999 żywi nadzieję, że z takiej twórczości będzie można wydobyć obraz Boga Ojca, jaki się kryje w głębi umysłowości dzisiejszego człowieka i odpowiednio ukierunkować działania duszpasterskie, również wśród rolników.

W sytuacji, kiedy coraz więcej pojawia się publikacji na temat Boga Ojca i Jego czci, niniejszy artykuł ograniczy się jedynie, rzecz zrozumiała, do analizy przechowywanego u mnie przez lata tekstu Litanii do Boga Ojca i do pobieżnego porównania z tekstem podanym w Nowym złotym ołtarzyku, zostawiając szersze omówienie litanii, jakie się ukazują, na czas po roku Boga Ojca. Artykuł ma na celu przedstawienie kompozycji literackiej i analizę teologiczną nowej Litanii do Boga Ojca, wskazanie na jej wartość jako świadectwa dla historii duchowości chrześcijan, którzy przeżyli gehennę XX wieku, oraz na korzyści ascetyczne dla tych, którzy zagłębią się w treść litanijnych wezwań. Najpierw jednak słowo o samym tekście Litanii16, o jej pochodzeniu i autorstwie.


Pochodzenie Litanii do Boga Ojca i jej autorstwo

Tekst Litanii do Boga Ojca powierzony mi został przed dwudziestu laty, gdy byłem profesorem Wyższego Seminarium Duchownego we Włocławku i spowiednikiem sióstr ze Zgromadzenia Wspólnej Pracy od Niepokalanej Maryi, przez jedną ze starszych penitentek z prośbą, bym – jeśli będzie ku temu okazja i uznam to za właściwe – dokonał jej publikacji. Litania ta była spisana na maszynie. Mam jej pierwszy egzemplarz maszynowy i jedną kopię. Dołączony był również krótki życiorys autorki (3/4 strony maszynopisu) i stwierdzenie, że “mając na względzie chwałę Bożą bardzo pragnęła zatwierdzenia Litanii przez Kościół i rozpowszechnienia jej z pominięciem nazwiska autorki”. Ten tekst leżał przez lata w moim biurku. Nieraz brałem go do ręki, czytałem, modliłem się przy jego pomocy, rozmyślałem nad zawartą w nim treścią.

Obecny rok duszpasterski, poświęcony Osobie Boga Ojca, uznałem za najbardziej stosowny moment do publikacji Litanii. Szanując wolę Zmarłej, umieściłem tekst Litanii, bez podawania jej autorstwa, w aneksie do rozważań na temat “Ojcze nasz”,17 a dla celów naukowych, podałem jedynie odpowiednią informację o jej autorstwie we wstępie tej książki.18 Zaznaczyłem tam, że “jeśli ten tekst będzie w przyszłości przedrukowywany, to – mam nadzieję – też zachowany zostanie ten uświęcony tradycją obyczaj”.19 Taka bowiem praktyka stosowana jest w Kościele, że przy tekstach modlitw nie podaje się autorów. Jedynie przy niektórych modlitwach ze względu na świętość oficjalnie uznaną (np. św. Tomasz z Akwinu) lub na autorytet moralny (np. ks. Piotr Skarga, Jan Paweł II, Matka Teresa z Kalkuty) podawane jest autorstwo. Również racje naukowe, jak np. usunięcie pewnej luki w zakresie wiedzy, mogą wskazywać na potrzebę ujawnienia takiego autorstwa. Tym motywem kierowałem się, podając imię i nazwisko autorki we wstępie do rozważań o Modlitwie Pańskiej i w niniejszym artykule. W popularnym zaś wydaniu tejże Litanii ograniczyłem się tylko do podania imienia autorki i pierwszej litery nazwiska.20

A więc autorką Litanii do Boga Ojca jest Regina Grzybowska. Urodziła się w 1910 roku w Odessie na Krymie. Była córką lekarza Mikołaja i Ludwiki (pochodzącej z hrabiów litewskich). Z zawodu nauczycielka – po wyższych studiach pedagogicznych. Jej życie było wyjątkowo trudne z powodu braków materialnych oraz słabego zdrowia. Majątek matki został skonfiskowany za udział rodziny w Powstaniu Styczniowym. Ojciec zginął w 1920 roku w czasie wojny bolszewickiej. Z Odessy wróciła razem z matką, praktycznie nieprzygotowana do nowych warunków, w jej rodzinne strony do Lidy. Były prawie zupełnie ograbione. Regina, zdolna i ambitna, zwróciła na siebie uwagę instytucji charytatywnych, które umożliwiły jej wykształcenie. Niestety, jako nauczycielka pracowała zaledwie osiem lat. Potem udzielała trochę korepetycji. W 1946 roku przyjechała jako repatriantka do Włocławka. Dalszą pracę i rozwój zahamował stan zdrowia. Chorowała na gruźlicę, anemię, chorobę Parkinsona, na raka. Zmarła w straszliwych cierpieniach w 1975 roku. Pochowana została na cmentarzu we Włocławku.

Była człowiekiem głębokiej wiary, cierpiała bez buntu, kochała Boga i ufała Mu bezgranicznie. Mając na względzie chwałę Bożą i duchowy pożytek ludzi, pragnęła rozpowszechnienia Litanii do Boga Ojca i zatwierdzenia jej przez Kościół.21


Kompozycja Litanii do Boga Ojca

Litania do Boga Ojca nawiązuje swoją budową do starożytnego gatunku literackiego, używanego w liturgii.22 Ta forma modlitwy znana była w religii pogańskiej, jak o tym świadczy wzmianka u Laktancjusza.23 Jak wskazuje nazwa grecka – litaneia – była używana do wyrażenia błagania, żarliwej prośby i znaczy prawie tyle, co łaciński odpowiednik: supplicatio (modlitwa błagalna)24 lub rogatio (modlitwa wstawiennicza).25

Ta modlitwa jest złożona z wezwań o charakterze pochwalnym i błagalnym, skierowanych do Boga lub świętych. Ten, kto przewodniczył nabożeństwu (biskup, kapłan, diakon lub kantor), wypowiadał prośby, a lud powtarzał jak refren odpowiednią formułę błagalną o opiekę lub wstawiennictwo, np. “zmiłuj się nad nami”, “przepuść nam, Panie”, “módl się za nami”. Kiedy ta modlitwa była recytowana lub śpiewana w czasie procesji, zwłaszcza od mniejszego kościoła do większego, często w połączeniu z psalmami pokutnymi, odpowiedzi wiernych nadawały jej szczególnie uroczysty charakter. Litania zaczynała się od wezwań do poszczególnych Osób Trójcy Świętej, a potem wskazywane były przymioty, na które powoływał się proszący, by wymodlić jakąś łaskę. Niewątpliwie litania pod względem kompozycyjnym przypomina niektóre psalmy, np. 118(117), 136(135) czy wołania niewidomych: “Zmiłuj się nad nami, Synu Dawida” (Mt 9, 27) i trędowatych: “Jezusie, Mistrzu! Zmiłuj się nad nami!” (Łk 17, 13), a także początek Mszy świętej. Taki charakter mają też używane w Kościele bizantyjskim ektenie, akatysty i molebeny26, a w obrządku łacińskim prośby zanoszone do Boga Ojca w ramach modlitwy wiernych, kończące się niekiedy śpiewem “Kyrie elejson”.

Litania do Boga Ojca składa się z sześciu części: wstępu (prooemium) o charakterze inwokacji, części adoracyjnej (chwalebnej), części suplikacyjnej (błagalnej), części oratoryjnej, części prekatoryjnej lub rogatoryjnej i zakończenia. W Litanii do Boga Ojca z Nowego złotego ołtarzyka brak jest części adoracyjnej, a po krótkiej inwokacji zaczyna się zaraz część błagalna.

Wstęp zawiera dziewięć tradycyjnych wezwań, podobnie jak w innych litaniach: zaczynając od formuły greckiej “Kyrie, elejson / Chryste, elejson / Kyrie, eleison”, poprzez prośbę do Chrystusa o wysłuchanie modlitwy i prośbę o zmiłowanie, skierowaną do poszczególnych Osób Boskich, aż do wezwania “Święta Trójco, Jedyny Boże, zmiłuj się nad nami”.

W części chwalebnej jest trzynaście wezwań odwołujących się do pewnych przymiotów Bożych i okazanych nam łask. Każda wezwanie kończy się prośbą: “Przyjm uwielbienie nasze”.

Część błagalną tworzy pięć wezwań podkreślających miłość Ojca do Syna Bożego i tajemnice Jego życia: wcielenie, mękę i śmierć, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie oraz niekrwawe ofiary Mszy świętej. Na te wezwania pada odpowiedź: “Ciebie błagamy, zmiłuj się nad nami”.

Przejściem do następnej części są dwa zawołania: “Boże Ojcze, usłysz nas / Boże wysłuchaj nas”. W Nowym złotym ołtarzyku są w tym miejscu dwa inne wezwania: “Bądź nam miłościw, przepuść nam, Panie / Bądź nam miłościw, wysłuchaj na, Panie”.

Część oratoryjną tworzy siedem próśb o zachowanie pewnego status quo czystości wewnętrznej: sześć o obronę przed negatywnymi postawami duchowymi i jedna prośba o zachowanie pod płaszczem Opatrzności. Te prośby kończą się słowami: “Zachowaj nas, Boże Ojcze”. W Nowym złotym ołtarzyku jest w tej części dziewięć próśb o wybawienie zaczynających się od przyimka “od” i sześć zaczynających się od przyimka “przez”. Wszystkie te prośby kończą się odpowiedzią: “Wybaw nas, Ojcze Boże”.

W części prekatoryjnej jest dziewięć próśb o dary duchowe, potrzebne do wytrwania przy Bogu. Kończą się refrenem: “Racz nam dać, Boże Ojcze”. W Nowym złotym ołtarzyku część prekatoryjna zaczyna się wprowadzeniem: “My grzeszni, Ciebie Boga, prosimy, wysłuchaj nas, Ojcze Boże”. Potem następuje sześć próśb i refren: “Wysłuchaj nas, Ojcze Boże”.

Całość Litanii jest uwieńczona wezwaniem do Boga Ojca: “Boże Ojcze, usłysz nas / Boże Ojcze, wysłuchaj nas / Boże Ojcze, zmiłuj się nad nami”. W Nowym złotym ołtarzyku jest najpierw potrójna inwokacja do Baranka Bożego i wezwanie z początku litanii: “Ojcze Święty, usłysz nas / Ojcze Święty, wysłuchaj nas / Kyrie, elejson / Chryste, elejson / Kryrie, elejson”.

Porównując Litanię do Boga Ojca z innymi litaniami, można stwierdzić, że pod względem kompozycyjnym nie odbiega ona od przyjętych powszechnie wzorów i ma – podobnie jak budowa listu czy hymnu – charakter mowy, tym razem skierowanej do samego Boga, wspieranej słowami otoczenia (chóru). Jedynie zakończenie Litanii do Boga Ojca różni się od tradycyjnego schematu, gdzie jest zwykle inwokacja do Baranka Bożego, a tu – zgodnie z przyjętym celem – kieruje wezwanie wprost do Boga Ojca. Kompozycję cechuje logiczna zwartość i pewna gradacja wezwań: na początku uwielbienie, a na końcu prośba. Wstęp jest rodzajem pozdrowienia, po którym następuje uwielbienie Boga, potem błaganie – najpierw odwołanie się do Jego wielkoduszności i dopiero prośby. Tu znowu gradacja: najpierw prośby o zachowanie od negatywnych postaw, a na końcu ufne i pokorne wołanie o potrzebne dary duchowe oraz apel w formie trzykrotnej prośby o wysłuchanie. Tytuł “Boże Ojcze” w zasadniczym korpusie Litanii (a więc poza wstępem, gdzie jest raz inwokacja “Ojcze z nieba, Boże”) powtórzony jest aż 39 razy (biblijne “czterdzieści bez jednego”!), czyli w każdym wezwaniu. Przy głośnym, chórowym czytaniu stwarza wrażenie ciągłego, ufnego wołania dzieci do Ojca. W Litanii do Boga Ojca pochodzącej z Nowego złotego ołtarzyka brak jest części adoracyjnej, choć jej elementy, często dość interesujące, znaleźć można w innych częściach, np. “Ojcze światłości, od którego wszelkie dobro pochodzi”, “Ojcze, gospodarzu nieustannie pracujący”. W Nowym złotym ołtarzyku są na końcu dwie modlitwy, czego nie ma w tekście w tekście Litanii tu omawianej.

Już ta krótka analiza wskazuje, że autorka miała znajomość budowy dzieła literackiego, jakim jest litania, i trzymała się przyjętych zasad kompozycyjnych, choć zdobyła się na innowację, jaką jest niewątpliwie część adoracyjna Litanii.


Analiza teologiczna

Z litanijnych wezwań wyłania się ciepły obraz Boga jako Ojca, który jest w niebie i którego Opatrzność nad wszystkim czuwa. Wśród przymiotów boskich wymienione zostały: wieczny i nieskończony, doskonały i niezmienny, godny najwyższej czci i najgłębszej miłości. Jego chwała przewyższa nasze pojęcie. Jego niepojętą świętość wysławiają aniołowie i święci w niebie.

Bóg jest widziany jako początek i cel stworzeń, jako Ten, kto kocha ludzi, czego dowodem jest to, że stworzył ich na obraz i podobieństwo swoje oraz że swego Syna – Słowo swoje, które od wieków rodzi – wydał na śmierć dla naszego zbawienia. Przez Ducha Świętego rządzi też Kościołem Chrystusowym na ziemi.

Dowody miłości Boga względem człowieka, objawione w Jezusie Chrystusie, są też zachętą, by człowiek zwrócił się do Stwórcy z błagalnym wołaniem. Podkreślone są tu takie tajemnice, jak: wcielenie Jezusa Chrystusa, Jego męka i śmierć, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie oraz niekrwawe ofiary Mszy świętej.

Przedmiotem modlitwy są dary duchowe: wolność od nieszczęśliwych postaw wewnętrznych (od pychy umysłu, od niewdzięczności i oziębłości względem ojcowskiego Serca Bożego, od niewierności wobec Jezusa Chrystusa, od lekceważenia natchnień Ducha Świętego, od zwątpienia w najmiłosierniejszą miłość Boga, od oschłości i zamknięcia w sobie) i postawy pozytywne, które pomogą w dochowaniu wierności Bogu (umysł otwarty na prawdę, wolę zjednoczoną z wolą Bożą, coraz doskonalsze zjednoczenie z Bogiem, wytrwanie do końca przy Bogu, gorliwość o zbawienie innych dusz, pokorę prawdziwej mądrości, umiłowanie czystości, prawdziwą radość serca zjednoczonego z Bogiem i najdoskonalsze podobieństwo do Jezusa Chrystusa). Zauważyć trzeba, ze nie ma wprost prośby o dary materialne, potrzebne do życia, jak choćby pożywienie, pieniądze czy nawet zdrowie. Te sprawy ujęte są w ogólnej prośbie o bezpieczeństwo i opiekę, prośbie pełnej zawierzenia Ojcu niebieskiemu: “pod płaszczem swej najłaskawszej Opatrzności, zachowaj nas, Boże Ojcze”. Również w Nowym złotym ołtarzyku akcent spoczywa na wartościach duchowych, a spośród materialnych potrzeb – podobnie jak w Ojcze nasz wymieniona jest jedynie prośba o chleb powszedni: “Abyś nam chleb nasz codzienny zawsze dać raczył”.

Reasumując, można powiedzieć, że w tekście Litanii do Boga Ojca widać poprawne ustawienie teologiczne: najpierw chwała Boga, a potem sprawy człowieka. Podkreślona jest mocno miłość Boga do ludzi i ogromna ufność w Opatrzność Bożą. Wiedząc, że autorka na skutek rewolucji bolszewickiej i wojen straciła cały majątek, można zrozumieć, że właśnie dlatego w ogóle nie uwzględniła potrzeb materialnych człowieka, ale je ogólnie – łącznie z osobistym bezpieczeństwem– zawierzyła Bożej Opatrzności. Mocny akcent położony jest pokorę prawdziwej mądrości, na wolność od pychy umysłu, na umysł otwarty na prawdę. Choroby i ogromne cierpienia, jakie spotkały autorkę pod koniec życia, mają chyba swoje odbicie w litanijnych wezwaniach, by Bóg Ojciec zachował ją od niewdzięczności i oziębłości, od lekceważenia natchnień Ducha Świętego, od niewierności wobec Jezusa Chrystusa i od zwątpienia w najmiłosierniejszą miłość Boga. Autorka pragnie woli zjednoczonej z Bożą wolą, coraz doskonalszego zjednoczenia z Bogiem, umiłowania czystości, wytrwania do końca przy Bogu, prawdziwej radości serca zjednoczonego z Bogiem i wreszcie – co może być wyrazem ogromnego cierpienia – modli się o najdoskonalsze podobieństwo do Jezusa Chrystusa. Mimo cierpienia jest pełna ducha apostolstwa, prosi bowiem Boga, by zachował ją od oschłości i zamknięcia się w sobie, a nawet dał jej gorliwość o zbawienie innych dusz.

Porównując przechowywaną u mnie Litanię z innymi litaniami do Boga Ojca, które ostatnio napłynęły na mój adres, można również stwierdzić, że choć te ostatnie są bardziej rozbudowane i przeniknięte mocno duchem biblijnym, to jednak zawierają te same myśli teologiczne, tylko wyrażone innymi słowami i bardziej szczegółowo akcentujące niektóre przymioty Boga Ojca.

Korzyści ascetyczne

Litania do Boga Ojca, jak każda inna modlitwa, pobożnie odmawiana, może przynieść dużo duchowego pożytku dla wielu ludzi. Szczególnie zalecać by ją trzeba osobom tracącym nadzieję, pełnym zwątpienia i rezygnacji, jak np. rolnikom i przedstawicielom innych zawodów, ludziom, którzy w okresie przemian ustrojowych płacą nadmierne koszty. Ufna wiara w Opatrzność Bożą, wyrażona w litanijnych wezwaniach, nie pozwoli zwątpić w miłość Boga względem człowieka. Może podnieść na duchu tych, którzy zostali dotknięci cierpieniem i skłonić ich, by – na wzór Jezusa Chrystusa – ofiarowali je za zbawienie innych ludzi. Ta litania przywraca wiarę w sens cierpienia i ukazuje potrzebę jego przyjęcia dla pełniejszego zjednoczenia z Bogiem i upodobnienia się do cierpiącego Syna Bożego. Na litanijnych wezwaniach uczyć się można nie tylko mocnych podstaw duchowości chrześcijańskiej, ale przede wszystkim otwartości na Boga i ludzi, poprawnego ukierunkowania swego życia w zamęcie dzisiejszego świata na prawdziwe wartości, które nie ulegają dewaluacji mimo upływu czasu. Warto ją rozpowszechniać wśród ludzi w każdym wieku, zwłaszcza wśród chorych, w szpitalach, sanatoriach, domach opieki, a także pośród tych, którzy znajdują się w niebezpieczeństwie śmierci, a więc wśród górników, marynarzy, lotników, żołnierzy, policjantów.

Pisałem we Włocławku, 21 maja 1999, w XXXVIII rocznicę święceń kapłańskich.


Aneks


I. litania do Boga Ojca




Kyrie, elejson – Chryste, elejson – Kyrie, elejson.

Chryste usłysz nas, Chryste wysłuchaj nas.

Ojcze z nieba, Boże, zmiłuj się nad nami.

Synu, Odkupicielu świata, Boże, zmiłuj się nad nami.

Duchu Święty, Boże, zmiłuj się nad nami.

Święta Trójco, Jedyny Boże, zmiłuj się nad nami.


Boże, Ojcze nasz, któryś jest w niebie, – przyjm uwielbienie nasze. Boże, Ojcze nasz, wieczny i nieskończony,

Boże, Ojcze nasz, którego chwała przewyższa nasze pojęcie,

Boże, Ojcze nasz, doskonały i niezmienny,

Boże, Ojcze nasz, któryś jest początkiem i celem wszystkich stworzeń,

Boże, Ojcze nasz, który od wieków rodzisz umiłowanego Syna swego – Słowo swoje,

Boże, Ojcze nasz, któryś tak umiłował ludzi, żeś Syna swego wydał na śmierć dla zbawienia naszego,

Boże, Ojcze nasz, którego najłaskawsza Opatrzność czuwa i zachowuje,

Boże, Ojcze nasz, którego niepojętą świętość wysławiają Aniołowie i święci w niebie,

Boże, Ojcze nasz, przez Ducha Świętego rządzący Kościołem Chrystusowym na ziemi,

Boże, Ojcze nasz, któryś nas stworzył na obraz i podobieństwo swoje,

Boże, Ojcze nasz, godny najwyższej czci i najgłębszej miłości,


Boże, Ojcze nasz, przez miłość Twoją ku Jezusowi Chrystusowi Synowi Twojemu,

Ciebie błagamy, zmiłuj się nad nami.

Boże, Ojcze nasz, przez Wcielenie Syna Twojego Jezusa Chrystusa,

Boże, Ojcze nasz, przez Mękę i Śmierć Syna Twojego Jezusa Chrystusa,

Boże, Ojcze nasz, przez Zmartwychwstanie i Wniebowstąpienie Syna Twojego Jezusa Chrystusa,

Boże, Ojcze nasz, przez niezliczone niekrwawe ofiary, jakie składa Ci za nas Twój Syn Jezus Chrystus,


Boże Ojcze, usłysz nas,

Boże Ojcze, wysłuchaj nas,


Od pychy umysłu, – zachowaj nas, Boże Ojcze.

Od niewdzięczności i oziębłości względem Twego ojcowskiego Serca.

Od niewierności wobec Twego Syna Jezusa Chrystusa,

Od lekceważenia natchnień Ducha Twojego Świętego,

Od zwątpienia w najmiłosierniejszą miłość Twoją,

Od oschłości serca i zamknięcia się w sobie,

Pod płaszczem swej najłaskawszej Opatrzności,


Umysł otwarty na prawdę Twoją, – racz nam dać, Boże Ojcze.

Wolę zjednoczoną z Twoją wolą,

Zjednoczenie z Tobą coraz doskonalsze,

Wytrwanie do końca przy Tobie,

Gorliwość o zbawienie innych dusz,

Pokorę prawdziwej mądrości,

Umiłowanie czystości,

Prawdziwą radość serca zjednoczonego z Tobą,

Najdoskonalsze podobieństwo do Twego Syna Jedynego Jezusa Chrystusa,


Boże Ojcze, usłysz nas.

Boże Ojcze, wysłuchaj nas.

Boże Ojcze, zmiłuj się nad nami.


II. Litania do Boga Ojca

(z książki Nowy złoty ołtarzyk, Warszawa 1874)


Kyrie elejson, Chryste elejson, Kyrie elejson.

Ojcze Święty, usłysz nas, Ojcze Święty, wysłuchaj nas.

Ojcze nasz, który jesteś w niebie - zmiłuj się nad nami.

Ojcze Pana naszego Jezusa Chrystusa,

Ojcze miłosierdzia i Boże wszelkiej radości,

Ojcu, zgrzeszyliśmy przed niebem i ziemią,

Ojcze, Boże, błogosławiony na wieki,

Ojcze, w duchu i prawdzie uczczony,

Ojcze, bez którego nikt nic wejdzie do Syna,

Ojcze chwały i Panie nieba i ziemi,

Ojcze, który posłałeś Syna swego na świat,

Ojcze, którego człowiek w niebie i na ziemi sławi,

Ojcze, który wybrałeś nas za syny jeszcze przed stworzeniem świata,

Ojcze, który tajemnice swe Boże przed pysznymi świata tego ukrywasz, a objawiasz je pokornym i maluczkim,

Ojcze, pobłogosławiłeś nas wszelkim błogosławieństwem niebieskim,

Ojcze, który odpuszczasz nam winy nasze,

Ojcze, który wybrałeś nas, abyśmy byli świętymi przed Obliczem Twoim,

Ojcze, który proszącym Ciebie dajesz ducha doskonałości,

Ojcze światłości, od którego wszelkie dobro po chodzi,

Ojcze, gospodarzu nieustannie pracujący,

Ojcze, który uczyniłeś, że słońce złym i dobrym jednakowo przyświeca,

Ojcze, który tak nad sprawiedliwymi jak też nad niesprawiedliwymi opiekę Twą rozciągasz Ojcze, który wszystkie włosy głów naszych policzyłeś,

Ojcze, który własnemu Synowi swemu nie przepuściłeś, ale Go za nas wszystkich wydałeś, Ojcze, któryś nas powołał do towarzystwa Syna swojego,

Ojcze, który przygotowałeś nam Królestwo Syna Twojego,

Ojcze, który cząstki świętych Twoich godnymi nas uczyniłeś,

Ojcze, który do godów synowskich i nas powołałeś,

Ojcze, który umiłowawszy nas, wydzieliłeś nam radości wieczne,

Ojcze, który tak umiłowałeś świat, że Syna swego Jednorodzonego dla zbawienia naszego

wydałeś,

Ojcze, który wielkim głosem z nieba, Syna swego miłować i słuchać rozkazałeś,

Ojcze, który sobie w Synu swoim dobrze upodobałeś,

Ojcze, któremu podobało się dać królestwo Boże,

Ojcze, którego Oblicze Aniołowie zawsze oglądają,

Ojcze, który ażebyś sługę swego wykupił, wydałeś Syna,

Ojcze, który taką okazałeś nam miłość, iż synami Twymi nazywamy się i jesteśmy,

Ojcze, który chciałeś nas uczynić podobnymi obrazowi Syna Twojego,

Ojcze, który jesteś nad wszystkim, we wszystkim i w nas wszystkich,

Ojcze, który wybranym Twoim, jeszcze przed stworzeniem świata, przygotowałeś królestwo niebieskie,

Ojcze, wszystkich ubogich wdów i sierot,

Ojcze, który sądzisz bez względu na osoby, według spraw każdego,

Ojcze, w którego domu są liczne mieszkania,

Ojcze, łaskawy, cierpliwy i wielkiego miłosierdzia,


Bądź nam miłościw, przepuść nam, Panie.

Bądź nam miłościw, wysłuchaj nas, Panie.


Od wszelkiego złego, - wybaw nas, Ojcze Boże,

Od grzechu każdego,

Od mocy szatańskiej,

Od wszelakich pokus i okazji do złego,

Od zasadzek nieprzyjaciół dusz naszych,

Od gniewu, nienawiści i każdej złej woli,

Od grożących niebezpieczeństw grzechowych,

Od wszelakich przeciwników i nieprzyjaciół duszy i ciała,

Od zguby wiecznej,

Przez najwyższą mądrość Twoją, którą napełniasz bezdenne przepaści,

Przez niezmienną potęgę Twoją, którą wszystko z niczego stworzyłeś,

Przez słodką Opatrzność Twoją, którą wszystkim kierujesz,

Przez wieczną miłość twoją, którą świat ukochałeś,

Przez nieskończoną dobroć Twoją, którą wszy­stko napełniasz,

My grzeszni, Ciebie Boga prosimy, - wysłuchaj nas, Ojcze Boże.

Aby Imię twoje zawsze i wszędzie święciło,

Aby nam pozwolił wejść do królestwa Twojego,

Aby zawsze spełniała się wola Twoja, tak w niebie jako i na ziemi,

Abyś nam chleb nasz codzienny zawsze dać raczył,

Abyś nas pod cieniem Twych skrzydeł zachować i ze wszelkiej pokusy wybawić raczył,

Abyś nas od wszelkiego złego wybawić raczył,

Abyśmy to, o co z ufnością prosimy, skutecznie otrzymać mogli,


Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, przepuść nam, Panie.

Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, wysłuchaj nas, Panie.

Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.


Ojcze Święty, usłysz nas, Ojcze Święty, wysłuchaj nas.

Kyrie elejson, Chryste elejson, Kyrie elejson.


Modlitwa

Boże, który we wszystkich synach Kościoła Twego, Chrystusa Syna swego głosem, oznajmiłeś się być czcicielem, dobrych nasion i wybranych winnic, udziel, prosimy Cię, wiernym Twoim, których nazywasz winnicą i dobrym nasieniem, aby za odrzuce­niem ciernia i kąkolu, stali się godnym Ciebie owocem.

Boże, nienaruszona chwało i światłości wieczna, wejrzyj łaskawie na ciało Twego Kościoła, aby dzieło zbawienia ludzkiego spokojniej mogło się wypełniać i aby zwalczyć świat i jego wszelką przewrotność. Przez Pana naszego Jezusa Chrystusa Syna Twego Jednorodzonego. Amen.


1 Jan Paweł II, “Tertio millennio adveniente”. Komentarz teologiczno-pastoralny w opracowaniu Rady Prezydium Wielkiego Jubileuszu Roku 2000, Sandomierz 1995.

2 Wierzę w Boga Ojca. Program duszpasterski na rok 1998/99, Katowice 1998.

3 Ojciec Święty Jan Paweł II rozpoczął cykl katechez o Bogu Ojcu. W wielu diecezjach i rodzinach zakonnych były konferencje duszpasterskie i sympozja na temat ojcostwa.

4 W prasie katolickiej ukazały się artykuły o problematyce ojcostwa, a wśród publikacji książkowych można wymienić m. in. trzy pozycje z Biblioteki Trzeciego Tysiąclecia jako oficjalne dokumenty Papieskiego Obchodu Wielkiego Jubileuszu Roku 2000: Abba, Ojcze, pod red. Komisji Liturgicznej Wielkiego Jubileuszu Roku 2000, Katowice 1998; Bóg, Ojciec miłosierdzia, pod red. Komisji Teologiczno-Historycznej Wielkiego Jubileuszu Roku 200, Katowice 1998; Do Ciebie, Ojcze, pod red. Komisji Duszpastersko-Misyjnej Wielkiego Jubileuszu Roku 200, Katowice 1998; a także J. Lafrance, Ojcze, powiedz mi słowo. Rozważania o modlitwie, Częstochowa 1998; K. Romaniuk, Być ojcem według Biblii, Warszawa 1998; W. Wermter, Tęsknota za Ojcem. O ojcostwie naturalnym i duchowym, Częstochowa 1999; Y. Garneau, Bóg Ojciec “który jest w niebie”, Warszawa 1999; B. Borowski, J.L. Kontkowski, Z. Szymanek, Ojcze nasz, Kraków 1999; Rozmowy o... ojcach, najciekawsze cytaty, wybór tekstów i obrazów H. Exley, Częstochowa1995; Z. Trzaskowski, Imię Ojca. Antologia poezji o Bogu Ojcu, Kielce 1999; Ojcze nasz... Antologia tekstów o Bogu Ojcu, Tarnów 1999; Ojcze nasz któryś jest w niebie. Modlitewnik, Tarnów 1999.

5 Na przykład “Abba”, Ojcze. W stronę Wielkiego Jubileuszu Roku 2000, Wrocław 1998. Również Communio 19(1999), 2(110), dwumiesięcznik Międzynarodowego Przeglądu Katolickiego, cały numer z marca-kwietnia tegoż roku poświęcił problematyce “Tajemnicy Ojca”; B. Nadolski, Chwała Ojcu. Doksologie w liturgii, Poznań 1999; Abyście znali Ojca waszego. Wierzę w Boga Ojca Wszechmogącego, Poznań 1999.

6 R. Andrzejewski, Ojcze nasz. Rozważania o Modlitwie Pańskiej nie tylko dla rolników, Włocławek 1998, s. 139-140.

7 “Niedziela” 42(1999) nr 11(14 III), s. 11.

8 Litania do Boga Ojca, wstępem poprzedził R. Andrzejewski, Włocławek 1999.

9 J.L. Kontkowski, 100 Litanii, Kraków 1995.

10 Nowy złoty ołtarzyk, w którym się zawierają modlitwy... hymny... pieśni... Nadto 164 Litanii, zebrał i ułożył ks. J.R., CM, wyd. 3, Warszawa 1874, s. 144-148.

11 P. W. Podlewski, Trzy dni poświęcone Bogu. Na przypomnienie czci naszej i chwały powinnej Jemu, wyd. 2, Wilno 1862, s. 69-75.

12 “Niedziela”, 42(1999) nr 17(25 IV), s. 17.

13 M.in. p. John F. Kraśnicki z USA, zajmujący się litaniami od trzydziestu lat, przysłał mi, oprócz znanej mi już Litanii do Boga Ojca z Nowego złotego ołtarza, w którym jest 165 Litanji, Warszawa 1874 (a więc inne wydanie, choć z tego samego roku i sygnowane jako trzecie, bez deminutiwu “ołtarzyka”, lecz “ołtarza”, z jedną litanią więcej!), kserokopię jeszcze innej litanii do Boga Ojca, przetłumaczonej na język angielski z czasopisma “Parole di vita” 1964, s. 234-240. Załączył też tekst litanii porannej do Pana Boga i litanii wieczornej, a także tekst litanii do Boga Ojca w języku angielskim, francuskim i hebrajskim. Interesująca jest również Litania do Pana Boga, przedrukowana w książce Polskie litanie i suplikacje, Calvarianum 1995, s. 12-15, na podstawie wydania: Modlitewnik żołnierza polskiego według książeczki do modlitwy Konfederatów Barskich, wyd. ks. Gerard Szmyd, Lwów 1915, s. 125-137. Jest w tej ostatniej litanii sporo elementów duchowości wojskowej.

14 P. Pawlik, Boże Ojcostwo i macierzyństwo, “Jak Maryja”. Pismo Rycerstwa Niepokalanej Polski Północnej 1999, nr 6, s. 6: “Od pewnego czasu wielu osobom, które przychodzą na rozmowę, daję takie zadanie: «Ułóż litanię do Boga Ojca»”. Tekst nowo napisanej litanii, złożonej ze stu wezwań i zredagowanej na podstawie Pisma Świętego i brewiarza, przysłała mi “Rycerka Niepokalanej z Gdańska”.

15 K. Wójtowicz, Ojciec życia konsekrowanego (Litania zmawiana słowami Vita consecrata), “Via consecrata” 2(1999) nr 3, s. 58-59.

16 Ilekroć w dalszym ciągu artykułu będzie używana nazwa Litania, to chodzić będzie o Litanię do Boga Ojca.

17 R. Andrzejewski, Ojcze nasz..., dz. cyt., s. 135-137.

18 Tamże, s. 13-15.

19 Tamże, s. 14.

20 Litania do Boga Ojca..., dz. cyt., s. 5.

21 R. Andrzejewski, Ojcze nasz..., dz. cyt., s. 14-15.

22 Por. F. Cabrol, Litanies, w: Dictionnaire d’Archeologie Chretienne et de Liturgie (cyt. DACL), t. 9, Paris 1930, kol. 1540-1571; E. Cattaneo, Litanie, w: Enciclopedia Cattolica, Città del Vaticano 1951, kol. 1419-1421; R. Lesage, Litania, w: Dizionario Pratico di Liturgia Romana, Roma 1956, s. 233-234; A. Adam – R. Berger, Pastoralliturgisches Handlexikon, Freiburg 1980, s. 313; B. Nadolski, Liturgika, t. 1, Poznań 1989, s. 105-107.

23 De mortibus persecutorum 16, 16.

24 U Euzebiusza znajduje się wzmianka, że cesarz Konstantyn, zanim rozpoczął bitwę, wznosił do Boga litai (Vita Constantini, n. 14). Por. F. Cabrol, Litanies, w: DACL, t. 9, Paris 1930, kol. 1540.

25 Synod w Clovesho w 747 roku: Litaniae id est rogationes. Cyt. za F. Cabrol, Litanies, w: DACL, t. 9, Paris 1930, kol. 1540.

26 Tamże.

Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

Nad Litanią do Boga Ojca iconDzień 15: j 20,11-18
«Nie zatrzymuj Mnie, jeszcze bowiem nie wstąpiłem do Ojca. Natomiast udaj się do moich braci I powiedz im: "Wstępuję do Ojca mego...

Nad Litanią do Boga Ojca iconLitania do sw. Ojca Pio
«mieszając radość ze łzami w życiu ludzi I całych narodów prowadzi do osiągnięcia ostatecznego celu; że za widoczną ręką człowieka...

Nad Litanią do Boga Ojca iconInternetowe Rekolekcje Paschalne 2010 Ukazanie się Marii Magdalenie – poniedziałek wielkanocny
«Nie zatrzymuj Mnie, jeszcze bowiem nie wstąpiłem do Ojca. Natomiast udaj się do moich braci I powiedz im: "Wstępuję do Ojca mego...

Nad Litanią do Boga Ojca iconPowołani przez Boga Ojca

Nad Litanią do Boga Ojca icon1. Do Boga Ojca Niebieskiego, "bogatego w miłosierdzie"

Nad Litanią do Boga Ojca iconŁaskami słYNĄcy obraz boga ojca

Nad Litanią do Boga Ojca iconStół Boga Ojca Scena I „Boże plany”

Nad Litanią do Boga Ojca iconModlitwy na Nowennę do Boga Ojca modlitwa matki eugenii

Nad Litanią do Boga Ojca iconA X przykazań Dojrzałego Ojcostwa Józef Augustyn sj I szukaj boga jako ojca

Nad Litanią do Boga Ojca icon34 Przyczyny, dla których „Duch Święty” nie jest „Osobą” odrębną w stosunku do Jedynego Prawdziwego Boga Ojca

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom