Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze




Pobierz 45.51 Kb.
NazwaMetamorfoza bohatera I jej sens w literaturze
Data konwersji17.10.2012
Rozmiar45.51 Kb.
TypPrzewodnik


Imię i nazwisko…………………………………..

Metamorfoza bohatera i jej sens w literaturze.

Omów zagadnienie analizując wybrane przykłady.

  1. Literatura podmiotu:

1. Dostojewski Fiodor, Zbrodnia i Kara, Czytelnik, Warszawa 1994;

2. Mickiewicz Adam, Dziady IV, II, III, Czytelnik, Warszawa, 1982;

3. Mickiewicz Adam, Pan Tadeusz, Zakład Narodowy im. Ossolińskich,

Biblioteka Narodowa, Wrocław,1982;

4. Sienkiewicz Henryk, Potop, Czytelnik, Warszawa 1980;

5. Szekspir William, Makbet, Wydawnictwo „Cykada”, Kraków, 2000;

  1. Literatura przedmiotu:

1. Bajda Justyna, Epoki literackie, Wielki leksykon literatury polskiej, Wydawnictwo

Dolnośląskie, Wrocław 2005, s.73-74,335-337,424-426,512-513,619;

2. Makowiecka Maria, Przewodnik po epokach, Od antyku do oświecenia, Literatura

polska i obca filozofia i sztuka, Wydawnictwo „Świat książki”, Warszawa 2005,

s.165-169;

3. Makowiecka Maria, Przewodnik po epokach, Od romantyzmu do współczesności,

Literatura polska i obca filozofia i sztuka, Wydawnictwo „Świat książki”,

Warszawa 2005, s.26-43,159-160;

4. Hanczakowski Michał, Epoki literackie, Od antyku do współczesności,

Wydawnictwo „PARK” Sp. z o.o., Wyd. III, Bielsko-Biała 2003, s.194-203;

  1. Plan ramowy wypowiedzi:

A. Określenie problemu:

Teza: Metamorfoza i moralne dylematy bohaterów, jako trud wyboru

właściwej drogi życiowej;

B. Kolejność prezentowanych argumentów:

1. Makbet, Wiliam Szekspir:

a) przepowiednia czarownic momentem zwrotnym w życiu Makbeta,

b) zabójstwo Dunkana złamaniem kodeksu rycerskiego,

c) metamorfoza czyni Makbeta tyranem , którego zachowanie doprowadza go

do własnej klęski,

2. Adam Mickiewicz Dziady III:

a) nieszczęśliwa miłość punktem kulminacyjnym,

b) metamorfoza - przeistoczenie kochanka w bojownika o wolność ojczyzny,

c) Wielka Improwizacja buntem przeciw Bogu,

d) klęska bohatera w walce z Bogiem;

3. Adam Mickiewicz Pan Tadeusz:

a) nieszczęśliwa miłość Jacka Soplicy przyczyną zabójstwa Stolnika Horeszki,

b) ucieczka z kraju - metamorfoza, walka w habicie drogą ku ekspiacji

c) osiągnięte zasługi Soplicy przyczyną pośmiertnej rehabilitacji,

4. Henryk Sienkiewicz, Potop:

a) Kmicic jako duchowy spadkobierca Jacka Soplicy,

b) awanturnik i hulaka porzucony praz ukochaną przechodzi metamorfozę,

c) pseudonim Babinicz pozwala na zmazanie swych przestępów,

d) ekspiacja – odkupienie win,

5. Fiodor Dostojewski, Zbrodnia i Kara:

a) zło i niesprawiedliwość świata przyczyną popełnienia zbrodni,

b) zesłanie na Sybir – gorzką refleksją,

c) choroba Soni przyczyną nawrócenia się bohatera;

C. Wnioski:

Dylematy moralne i metamorfoza bohaterów to parabola życia ludzkiego


Podpis zdającego……………………………………..

Metamorfoza bohatera i jej sens w literaturze.

Omów zagadnienie analizując wybrane przykłady.


Metamorfoza w ujęciu słownikowym oznacza przemianę, polegającą na przekształceniu jednej formy w inną. Takie właśnie przeistoczenie jest bardzo często wykorzystywane przez twórców poszczególnych epok. Bohater podlegający transformacji staje się zupełnie kimś innym. Duchowa przemiana ma ogromne znaczenie, bowiem nie tylko zmianie ulega wizerunek postaci, ale także jej zachowanie, spojrzenie na świat - zmianie ulega także światopogląd bohatera, następuje hierarchizacja jego wartości . Pojawiają się nowe priorytety, którymi po metamorfozie będzie kierował się bohater. Czy taka przemiana przynosi zamierzony rezultat? Na ile zmienia się bohater i do czego doprowadza go metamorfoza. To pytania, na które odpowiem, analizując wybory życiowe postaci, które w szczególności mnie zaintrygowały

„Makbet” jest jednym z najgłośniejszych dramatów Szekspira, to przede wszystkim utwór o władzy, która stanowi tak wielką pokusę i namiętność, że kruszy najszlachetniejsze charaktery i wpycha w otchłań zbrodni. Tytułowy bohater utworu jest człowiekiem prawym i szlachetnym, to znakomity wódz wojsk szkockich, z oddaniem służący królowi i ojczyźnie. Makbet chce jednak dla siebie roli znacznie poważniejszej, marzy o sławie i pragnie władzy. Wielkie ambicje kontrastują tu jednak z kruchością charakteru postaci, postaci o delikatnym, wrażliwym sercu i uduchowionej naturze.

Bohater eksponuje kontrast pomiędzy pragnieniem rzeczy wielkich a słabością i niestabilnością osobowości. Podatny na wpływy otoczenia, łatwo ulega podszeptom i sugestiom własnej żony. Przepowiednia czarownic na wrzosowisku pobudza jego wyobraźnię, zaczyna wierzyć, że faktycznie może zostać władcą. Tu możemy zauważyć transformację osobowości Makbeta. Motywem zwrotnym w dziejach bohatera jest dokonanie okrutnej zbrodni. Zabija króla Duncana, według chytrze podsuniętego mu przez zonę scenariusza. Przez chwilę bohater staje w sytuacji tragicznego wyboru, ma bowiem zyskać koronę Szkocji, władzę, pozycję, miłość i uznanie ukochanej kobiety, ale może również wiele stracić, przede wszystkim to, co dla rycerza najistotniejsze: honor, szacunek, wartości, którymi się do tej pory kierował.

Wybór Makbeta jest w głównej mierze wyborem moralnym pomiędzy pozwoleniem na zbrodnie, a niezgodą na nią. W konsekwencji Makbet przełamuje w sobie wszystkie opory i dokonuje zbrodni, wkracza na drogę występku i nie jest się już w stanie wyrwać z zaklętego kręgu zbrodni. Urok dopiero co zasmakowanej władzy tłumi rozterki, hartuje charakter, powoduje diametralną przemianę osobowości. Makbet staje się okrutnym, apodyktycznym władcą, który nie cofa się przed niczym. Nic w jego przekonaniu tak nie upaja, jak możliwość decydowania o życiu i śmierci innych. Bohater dramatu udowadnia, że człowiek jest jednak tylko więźniem własnych namiętności. Przeżywając wewnętrzną przemianę z człowieka staje się autokratycznym władcą, który pod maską tyranii skrywa lęk i obawę, że zostanie zdemaskowany. Chorobliwa ambicja i chęć dominacji już nie pozwoliły Makbetowi na zatrzymanie machiny zbrodni, która to pociągała za sobą kolejne ofiary. Zmienił osobowość, uległ wewnętrznej przemianie ,ale przegrał własne życie.

W podążaniu za bohaterami przeżywającymi wewnętrzną przemianę, szlakiem kolejnych okresów literackich dotarłam do epoki romantyzmu. W niej to odnalazłam postacie indywidualne, które urastają ponad tłum a ich postępowanie odbiega od ogólnie przyjętych norm i wzorców. Bohaterowie romantyczni przeżywają nieszczęśliwą miłość, czują się niezrozumiani, osamotnieni i wyobcowani z otaczającego ich świata. To jednostki wybitne, które pod wpływem niespełnionej miłości niejednokrotnie próbują popełnić samobójstwo. Przechodzą metamorfozę, wewnętrzną przemianę, która pobudza ich do działania stają się bojownikami o wolność i niepodległość narodu.

Gustaw - Konrad to bohater dramatu Dziady (cz. II i IV -1823, cz. III-1832) Adama Mickiewicza, którego metamorfozę obserwujemy głównie w trzeciej części utworu, gdzie z nieszczęśliwego kochanka staje się bojownikiem o sprawę narodową . Młody poeta Gustaw to jeden z filomatów , który wraz z przyjaciółmi jest więziony przez Moskali w wileńskim klasztorze bazylianów. Samotny w celi, nocą wypisuje węglem na ścianę datę 1 listopada 1823 roku i formułę: „Gustvavus obiat-hic natus est Conradus”- umarł Gustaw narodziła się Konrad. Napis poświadcza duchową przemianę bohatera. Konrad zmienia swoje nastawienie do świata - miłość, uczucia sprawy prywatne ustępują nowej idei – kwestii odzyskania wolności dla uciemiężonej ojczyzny.

Poczucie misji, ambicja przewodzenia narodowi i zbawienia ludzkości, stają się powodem wygłoszenia Wielkiej Improwizacji - monologu pełnego dumy, pychy, ale także rozpaczy trwogi. Monolog ten jest dowodem całkowitej metamorfozy bohatera. Konrad odczuwa siłę tworzenia, którą może poruszyć cały wszechświat. Rzuca Bogu największe bluźnierstwa, oskarża o zło i cierpienie narodu. Konrad nie potrafi pojąć sensu kruchego, nietrwałego naznaczonego przez Boga cierpieniem życia. Żąda więc zuchwale władzy nad światem, „rządu dusz”, sądzi bowiem, że byłby w stanie stworzyć lepszy świat, od tego, który istnieje. Ogromna siła uczucia, która drzemie wewnątrz, pozwala temu dumnemu indywidualiście na słowa: „Ja najwyższy z czuwających na ziemskim padole…”. takie postępowanie skłania go do poniesienia największej ofiary: „…Nazywam się milion , bo za miliony kocham i cierpię katusze…”.prometeizm Konrada to również bunt i deklaracja cierpienia, poświęcenia się za ogół. To pełne utożsamienie się z narodem, wyzwala największe bluźnierstwo, nazywa Boga nie ojcem, lecz carem świata. Na koniec pada zemdlony po akcie najwyższego wysiłku ducha.

Bohater ten ma różne oblicza, jako aktor nieustannie zmienia maski przechodzi metamorfozy. Gustaw – tragiczny mistrz autoanalizy- przechodzi przez scenę twórczości Mickiewicza niczym widmo. Włócząc za sobą swą rozpacz, niespełnione nadzieje, poczucie zdrady, znika na chwilę za kulisami, by ponownie pojawić się jako – „ponury poeta”. Konrad wygłasza improwizację - pełną bluźnierczych pierwiastków, akcentów swego poetyckiego fenomenu, żalu do Boga i świata za otaczające go niezrozumienie. Odgrywa rolę nowożytnego Prometeusza, po czym poniósłszy w walce ze Stwórcą klęskę, samotnie, z poczuciem ogromnej życiowej i osobistej przegranej, odchodzi ze spuszczoną głową.

Znakomicie wykreowaną postacią jest Jacek Soplica, główna postać epopei Adama Mickiewicza „Pan Tadeusz” - znamienna ze względu na dynamiczność charakteru i osobowości. Poznajemy go, jako mnicha - kwestarza, ks. Robaka, którego historia rozpoczyna się następująco:, jako młody zawadiaka związany był z wielkim panem, Stolnikiem Horeszką, prowadził życie typowego szlacheckiego warchoła i paliwody – pełne pychy i buty. Niemożność poślubienia córki Stolnika Ewy stała się dla Jacka podwójnym ciosem – nie tylko odmówiono mu ukochanej kobiety, ale i to przede wszystkim – urażono jego ambicje Rozgoryczony Soplica dla zapomnienia o Ewie ożenił się z ubogą dziewczyną, która urodziła mu syna, Tadeusza. Dawna miłość, nie dawała się jednak wyrzucić z serca i pamięci, nie przyniosło także zapomnienia pijaństwo, Kropla przelała kielich, gdy Soplica w czasie ataku Moskali na zamek Stolnika w odruchu gniewu i pomsty zastrzelił Horeszkę. W atmosferze potępienia, z piętnem zdrajcy, Jacek uciekł z kraju. Wszystkie te przeżyte tragedie i gorzkie doświadczenia dokonały w dawnym hardym i zawadiackim szlachcicu głębokiej przemiany duchowej. Odrzuciwszy dumę, dla odkupienia dawnych grzechów, wstąpił do zakonu i postawę pełną pokory poświadczył przybranym imieniem Robaka.

Konsekwencja tej przemiany było także poświęcenie się dobru zbiorowemu. Soplica walczył na frontach wojen napoleońskich, pełnił funkcję politycznego emisariusza na terenach dawnej Rzeczypospolitej, prowadził działalność polityczną i wywiadowczą . Przybywszy na Litwę, zatrzymuje się w Soplicowie(nie zdradzając przed bratem i synem swej prawdziwej tożsamości i nazwiska). Robak stara się przygotować powstanie na Litwie, działa wśród mas szlachty zaściankowej i chłopstwa, agituje na rzecz Napoleona i działań niepodległościowych. Ratuje życie ostatniemu z rodu Horeszków, Hrabiemu, a następnie w czasie ataku Moskali czyn ten powtarza, zasłaniając go własną piersią od kul moskiewskich. Ratuje także życie swego zaprzysięgłego wroga, wiernego sługi Stolnika - Gerwazego. Poważnie raniony w walce z Rosjanami, w obliczu śmierci, Robak podczas spowiedzi wobec Gerwazego, rozpoczętej słowami: „jam Jacek Soplica”…, ujawnia koleje swojego życia.

Ta przedśmiertna spowiedź staje się symbolicznym aktem ekspiacji – odkupienia win Umiera w chwili, gdy do Soplicowa dochodzi wieść o rozpoczęciu wojny Napoleona z Rosją. Po wyzwoleniu Soplicowa uroczyście zostaje ogłoszona rehabilitacja Jacka i akt zmazania jego dawnych win. Bohater zostaje pośmiertnie odznaczony Krzyżem Legii Honorowej w dowód zasług dla kraju. Jak więc widać w duszy Jacka Soplicy od zabicia Stolnika rozpoczął się przełom moralny, który wypalił ogniem cierpień przywary szlacheckie, osobiste, a wykuł zeń rycerza walki o wolności narodu.

Postać Jacka Soplicy i dzieje jego życia stały się sugestywnym i wzorcowym modelem przemiany duchowej bohatera z człowieka hardego, samowolnego, naruszającego prawo, w człowieka, który poświęca własną dumę na rzecz dobra ogólnego, pokorą i dobrocią odkupuje dawne przewinienia wobec ludzi i ojczyzny.


Duchowym spadkobiercą Jacka Soplicy jest Kmicic, bohater „Potopu”- powieści historycznej Henryka Sienkiewicza. Chorąży orszański, sławny żołnierz, który odznaczał się męstwem w bitwie z armią kozacko - tatarską Chmielnickiego pod Beresteczkiem, w 1655 przybył do Wodoktów na Żmudzi, by poznać swoją narzeczoną (przeznaczoną mu testamentem jej dziada) pannę Aleksandrę - Billewiczównę. Gwałtowność i samowola kawalera szybko jednak wprowadziła komplikacje w ten dobrze zapowiadający się romans. Kmicic osiada w pobliskim Lubiczu wraz ze swoimi wojennymi kompanami: bandą gwałtowników i banitów, obłożonych wyrokami sądowymi, Wkrótce wraz z kompanami staje się postrachem okolicy.

W rezultacie doprowadza to do awantury w karczmie ludzi Kmicica z drobną szlachtą -Butrymami, która kończy się wybiciem awanturniczej kompanii chorążego orszańskiego. W odwet za ten czyn Kmicic napada na Wołmontowicze, pali miasteczko i morduje mieszkańców. Ścigany przez miejscową szlachtę znajduje chwilową kryjówkę u Oleńki w Wodoktach. Ona jednak, gdy tylko pościg zniknie z oczu, wypędza narzeczonego ze swego domu, mówiąc: „Precz na wieki”. Wkrótce Kmicic napada na Wodokty i porywa pannę. Laudańscy dopadają go jednak w Lubiczu - dowodzi nimi Wołodyjowski, wyzywa porywacza na pojedynek.

Zadufany w swoje umiejętności, szarmancki zawadiaka przekonuje się, że Wołodyjowski jest szermierzem niedoścignionym: po słynnych słowach „kończ waść! Wstydu oszczędź!” pada okrutnie powalony z ciężką raną głowy. Kiedy tylko rana goi się, postanawia zmazać winy i wyroki zasługą żołnierską i wezwany w obliczu wojny ze Szwecją przez Janusza Radziwiłła udał się do Kiejdan. W dowód wdzięczności wobec hetmana, składa mu przysięgę bezwzględnej wierności, Radziwiłł zaś w zamian doprowadza do pojednania Andrzeja z Oleńką. Ta przysięga postawiła go w trudnej sytuacji: musi wypowiedzieć posłuszeństwo hetmanowi, zdrajcy ojczyzny, natomiast gdy będzie musiał opowiedzieć się po stronie hetmana, usłyszy od ukochanej: „precz zdrajco”!

Kmicic pogrąża się w rozpaczy, z której otrząsł się dopiero po rozmowie z Radziwiłłem, gdy wytrawny manipulator i polityk przekonał go do swoich dalekosiężnych planów, mających rzekomo uratować Rzeczpospolitą przed szwedzkim niebezpieczeństwem. Kmicic szarżą swej chorągwi rozbija zbuntowane przeciw hetmanowi i wierne królowi oddziały. Udaje mu się także wybłagać u Radziwiłła darowanie życia oficerom, których zdążył poznać z najlepszej strony w swych burzliwych przygodach: Skrzetuskiemu, Zagłobie i Wołodyjowskiemu. Nie wie jeszcze, że łaskawość jego dowódcy jest fałszem i Radziwiłł tajnym listem, wydaje rozkaz zgładzania oficerów.

Udając się po Oleńkę, którą ma przywieść na rozkaz hetmana do Kiejdan, wpada w pułapkę. Ludzie Wołodyjowskiego biorą go w niewolę. Kmicic, jako zdrajca, zostaje skazany na rozstrzelanie. Ratują go znalezione przy nim listy Radziwiłła, w których hetman wyrzuca swemu podwładnemu darowanie życia zbuntowanym oficerom. Mimo licznych wątpliwości Kmicic nadal trwał przy boku Radziwiłła. Dopiero w rozmowie z księciem koniuszym, który mniemając, że ma do czynienia z zaufanym i bezwzględnym stronnikiem brata – szczerze ujawnił prawdziwe i egoistyczne motywy działań Radziwiłłów . Kmicic doznał wstrząsającego samouświadomienia. Uświadomienie tego pchnęło go do posunięć radykalnych: podjął próbę porwania Bogusława, by ujawnić matactwa braci, a tym samym zaświadczyć swój powrót do kręgu ludzi gotowych właściwie służyć sprawie ojczyzny.

Próba ta zakończała się niepowodzeniem, bowiem mimo, że udało mu się porwać Bogusława, ten wyzwolił się z rąk prześladowcy. Andrzej, pod opieką wiernego wachmistrza Soroki, powraca do zdrowia w leśnej smolarni (będącej bazą wypadową dla trudniących się rozbojem Kiemliczów). Z tego miejsca napisał list do Wołodyjowskiego, ostrzegający przed zastawioną przez Radziwiłłów pułapką i spodziewając się nieufności względem Kmicica, list podpisał nazwiskiem „Babinicz”.

Od tego momentu Kmicic występuje pod przybranym nazwiskiem. Dokonuje się w nim przemiana, za wszelka cenę będzie walczył o oczyszczenie imienia, a tym samym nie będzie szczędził ojczyźnie krwi, gdy trzeba będzie życia. W Kruszynie, niedaleko Częstochowy, podsłuchał rozmowę oficerów szwedzkich o planowanym zajęciu klasztoru jasnogórskiego. Zgłosił się pośpiesznie pod nazwiskiem Babinicza z ostrzeżeniem do jasnogórskich paulinów do przeora Kordeckiego. Udało mu się przezwyciężyć ich nieufność i namówił do zamknięcia bram obronnych klasztoru. W czasie oblężenia Częstochowy dokonał wielu czynów, świadczących o jego gruntownej przemianie. Udał się samotnie do obozu oblegających, by zniszczyć ich największe działo szwedzkie - kolubrynę, której strzały niebezpiecznie niszczyły jasnogórskie mury obronne.

Wysadził działo, jednak ogłuszony wybuchem został ujęty i oddany w ręce Kuklinowskiego. Poddany był torturom, podpalany pochodnią został uratowany przez wiernych Kiemliczów. Udał się z Kiemliczami na Śląsk. Tam oddał się w służbę króla Jana Kazimierza, osłaniał go ciałem w czasie ataku oddziałów szwedzkich w górskim wąwozie. Został ciężko raniony i wówczas wyznał królowi swoje prawdziwe nazwisko. Król obdarzył go miłością i zaufaniem, przydzielił do służby wojskowej pod rozkazami Sapiehy. W czasie walk ze Szwedami i ich sprzymierzeńcami los zetknął go ze znienawidzonym Bogusławem Radziwiłłem. Dzielnie walczył z jego wojskiem.

Kieruje nim powaga rozsadek Babinicza, który nie ma nic wspólnego z dawnym porywczym warchołem Kmicicem, Walczył z Turkami w Prusach Elektorskich, po powrocie na ziemie Rzeczpospolitej ponownie starł się z wojskami Radziwiłła i tym razem udało mu się zwyciężyć i wziąć go do niewoli. Przezwyciężył znów egoistyczną żądzę „prywatnej” zemsty i oddał Bogusława do osądzenia królowi. Dalsza żołnierska służba oddalała go od ukochanej Oleńki. Dopiero ciężko ranny po bitwie pod Magierowem, pan Andrzej zjawił się na Litwie, by doznać zadośćuczynienia za swoje burzliwe i będące świadectwem głębokiej wewnętrznej przemiany życie w służbie Rzeczpospolitej. W kościele w Upicie, w obecności całej szlachty Laudańskiej, w obecności słuchającej z przejęciem Oleńki Billewiczówny, odczytany został list króla Jana Kazimierza, wyliczającego wszystkie poświęcenia i zasługi Kmicica – Babinicza. Po publicznej rehabilitacji wraca do niego ukochana Oleńka i po ślubie zamieszkują w Wodoktach.

Chociaż poznajemy Kmicica jako zabijakę i awanturnika jego postać od początku wzbudza sympatię. Mimo złych postępków - porwania Oleńki, zdrady ojczyzny (nieświadomej zdrady), a następnie wewnętrznej przemiany, zwraca uwagę swą odwagą, uczciwością, szlachetnością. Kmicic diametralnie zmienił swoje życie, usposobienie charakter, ze szlacheckiego hulaki i warchoła stał się odpowiedzialnym i świadomym swych obowiązków wobec ojczyzny obywatelem.

Adekwatna postacią do tematu metamorfozy , która zaciekawiła mnie ze względu na swą burzliwą biografię, jest Rodion Raskolnikow, bohater „Zbrodni i kary” Fiodora Dostojewskiego. Rodion żył w strasznej nędzy, która bolała go fizycznie i psychicznie, To bezradność w beznadziejnej sytuacji podsunęła mu pomysł zbrodni, dokonanej na lichwiarce Alonie Iwanownej. W swym artykule o zbrodni ogłoszonym wcześniej w „Słowie Periodycznym”, podzielił ludzi na „zwykłych” i „ niezwykłych”. Niezwykli maja prawo do zbrodni i wykroczeń, do łamania ustalonych norm, które stają na drodze urzeczywistniania idei, które głoszą, co to jest warunek postępu.

Uważał, że ma prawo zabić, jeśli pieniądze lichwiarki posłużą mu do zdobycia, wiedzy, którą wykorzystałby dla dobra innych. Zbrodnię planował drobiazgowo. Jednak to przypadek zdecydował o jej dokonaniu, w rezultacie zabił nie tylko lichwiarkę, ale także jej siostrę. Przez cały czas przeżywał ogromne napięcie psychiczne, był w stanie chorobliwego rozdrażnienia, przechodzącego prawie w obłęd. Bał się, że zostanie zdemaskowany przez śledczego, Monologi wewnętrzne Rodiona były coraz bardziej chaotyczne, pełne emocji. Gardził sobą, nie potrafił znieść myśli dręczących go, nie potrafił zagłuszyć sumienia. Od obłędu uratowało go spotkanie Soni, dziewczyny bezgranicznie wierzącej i ufającej Bogu, która wzbudziła szacunek Rodiona: „Nie tobie się pokłoniłem, pokłoniłem się całemu cierpieniu ludzkiemu.”- mówił to, klękając przed nią.

Scena ta świadczył o tym, że i w nim jest wiele ukrytych wartości. Sonia namawiała go, by przeprosił Boga i ziemie, którą splugawił swym czynem i oddał się w ręce sprawiedliwości. Jej zdaniem „trzeba przyjąć cierpienie i odkupić się przez nie”. Mimo początkowego buntu przyznał się do popełnionej zbrodni, został zesłany na katorgę. Znosił karę źle, chorowała jego urażona duma. Nie czuł skruchy, Żałował, że nie popełnił samobójstwa. Gardził ludźmi, nienawidził ich, podobnie jak oni jego. Przełomem w jego życiu okazała się choroba Soni. „Wskrzesiła ich miłość, serce każdego z nich miało w sobie niewyczerpalne źródło życia dla serca drugiego”. Jak się okazuje miłość może być powodem metamorfozy, potrafi bowiem skruszyć najtrwalszy głaz, a to dobre i sprawiedliwe uczucie wypełnia pustkę i daje nadzieje. Raskolnikow przeszedł metamorfozę - przemianę wewnętrzną. „Zmartwychwstał” przez miłość, zmienił swe postępowanie wobec innych, odrodził się na nowo. Dzięki chrystianicznej pomocy Soni, poprzez siłę jej miłości, pokory i ogrom poświęcenia, doznał swoistego wskrzeszenia.

„Zbrodnia i kara” jest drobiazgową analizą człowieka, który egoistycznie uwierzył w swój rozum i poczuł się przez to lepszy od innych. Zapomniał, że ma serce, uczucia, stłumił w sobie miłość do ludzi. Zgubiła go duma prawo do sądzenia innych. Zbłądził bardzo, ale odnalazł drogę dzięki Sonii i jej miłości.

Metamorfoza jest parabolą ludzkiego a losu, a punkt kulminacyjny w życiu każdego z nas przychodzi nagle i nieoczekiwanie - to moment zwrotny, w którym decydujemy się na czyn ważący na dalszym jego ciągu. Nie zawsze jest to szlachetna przemiana, czasem poprzez czyn podyktowany żądzą posiadania zaszczytów dalsza droga jest stopniowym samounicestwieniem - tak też stało się z Makbetem. Przejął tron dzięki zbrodni a jego wewnętrzna przemiana przyczyniła się do własnej klęski.

Z kolei sens metamorfozy Jacka Soplicy był zupełnie inny, zrozumiał swój błąd, który podyktowany był naporem chwili, przywdział habit i wkroczył na drogę wiodącą go ku rehabilitacji. Konsekwencją jego czynów była jego ekspiacja i odznaczenie bohatera Krzyżem Legii Honorowej. Tak więc musimy pamiętać, że każda metamorfoza ma sens. Każdy z nas przemierza swoją własną drogę i nawet jeśli popełnimy błąd, musimy pamiętać, że nigdy nie jest za późno, by się zmienić, że każdy z nas ma szansę na nowe życie, jeśli tylko będziemy w stanie wybaczyć sobie i innym.






Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconTemat: Odwołując się do wybranych przykładów literackich (literatura polska I obca), przedstaw sposób kreowania bohatera w literaturze fantastycznej

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconSwojej winy? Jaki wyrok otrzymał Józef K. w procesie? Odwołaj się do końcowej sceny utworu. Udowodnij jej sens paraboliczny

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconKatastrofa – klęska bohatera tragedii poprzedzająca bezpośrednio rozwiązanie akcji utworu; jest ona wynikiem zależności losu bohatera od sił wyższych

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze icon"Młodzież, jej zadania I postawy w literaturze różnych epok"

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconO staroislandzkiej literaturze I jej znaczeniu przy odtworzeniu mitologii skandynawii

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconWieś w literaturze polskiego renesansu. Dokonaj porównania jej obrazów zawartych we fragmentach

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconTemat 19.: Przedstaw Gustawa, bohatera IV części "Dziadów" Adama Mickiewicza oraz tytułowego bohatera "Cierpień młodego Wertera" Johanna Wolfganga Goethego. Oceń postawę bohaterów wobec świata I ludzi

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconPoetyka zagadnienia wstępne: poetyka I jej miejsce w strukturze wiedzy o literaturze

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconŻydzi w literaturze polskiej, polacy w literaturze żydowskiej. Twarze I widma

Metamorfoza bohatera I jej sens w literaturze iconTroski o dobro kraju w literaturze ma charakter ponadczasowy. Już w renesansie wytworzył się ideał patrioty. Kochanowski w "Odprawie posłów greckich" ukazał Antenora jako obywatela kochającego ojczyznę, spełniającego wszelkie powinności wobec państwa, stawiający jej dobro ponad swoją prywatę

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom