Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów




Pobierz 15.7 Kb.
NazwaTemat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów
Data konwersji21.10.2012
Rozmiar15.7 Kb.
TypDokumentacja
Temat 2. Marzenia i rzeczywistość. Dokonaj analizy i interpretacji podanych fragmentów Przedwiośnia Stefana Żeromskiego i przedstaw, jaki wpływ na postawę młodego Baryki miała opowieść ojca. Zwróć uwagę na jej symboliczne znaczenie. Wykorzystaj znajomość całego utworu.


Stefan Żeromski, Przedwiośnie

Fragment 1.

Polszczyzna Cezarego była nieco zawiana rosyjskim nalotem, lecz mimo to dobra i gładka. Mówił tym językiem chętnie, żeby ojcu sprawić przyjemność. Niejednokrotnie w ciągu długich rozmów Cezary za­pytywał ojca, co z nimi będzie potem. Rozumiał, że jadą teraz po walizki, ale potem? Rozumiał, że zo­baczą rewolucję w jej samym sednie, u źródła, w gnieździe władzy - ale co potem? - Co będzie z nami? Dokąd się udamy?

- Do Polski - odpowiadał Seweryn.

- Po co?

[ ... l

- Dlatego do Polski - mówił - że tam się zaczęła nowa cywilizacja.

- Jakaż to?

- Ano posłuchaj, jaka ... [ ... l Baryka - nasz imiennik - produkuje szkło belkowe. Za pomocą olbrzy-

miej siły, którą ma darmo od prądu zachodniego, zwłaszcza wobec wiatrów zachodnich, które tam trwa­ją niemal stale, otrzymuje niezmierną masę popędu elektrycznego, z którego pomocą topi piasek nadmor­ski ... [ ... l Z olbrzymiej masy płynnej wyciąga gotowe belki, tafle, kliny, zworniki, odlane, a raczej ulane według danego architektonicznego planu. Cały szklany parterowy dom, ze ścianami ściśle dopasowany­mi z belek, które się składa na wieniec, a spaja w ciągu godziny, z podłogą, sufitem i dachem z tafel - od­daje nabywcy gotowe. W domach tego typu, wiejskich, czyli jak się dawniej mówiło, chłopskich, nie ma pieców. Gorąca woda w zimie idzie dokoła ścian, wewnątrz belek, obiegając każdy pokój. Pod sufitem pra­cują szklane wentylatory normujące pożądane ciepło i wprowadzające do wnętrza zawsze świeże powie­trze. [ ... l Chłop polski, niezbyt, powiedzmy, przepadający za czystością, jak to jest wszędzie na wsi, przy pracy koło krów, koni, kóz i owiec - choćby nie chciał, musi sobie w izbie zaprowadzić, zapu­ścić - uważasz - czystość, żeby mu snadź w izbie szklanej nie było gorąco. Wciąż mu baba zmywa izbę, ściany, podłogę - a wilgoci ani krzty, bo nie ma co gnić ani pleśnieć, ani śmierdzieć widzialnym czy nie­widzialnym brudem, jako że naczynia wszystkie, sprzęty, graty, meble - szklane.

- Oszaleć!

- Oszaleć, ale z zachwytu. Bo te domy komponują artyści. Wielcy artyści. Dzisiaj są ich tam już setki.

I powiem ci, nie są to nudziarze, snoby, żebraki, produkujące bzdury i głupstwa, śmieszne cudactwa i mał­piarstwa dla znudzonych sobą i nimi bogaczów, lecz ludzie mądrzy, pożyteczni, twórcy świadomi i na­tchnieni, wypracowujący przedmioty ozdobne, piękne a użyteczne, liczne, wielorakie, genialne a godne jak najszerszego rozmnożenia - dla pracowników, braci swych, dla ludu. Domy są kolorowe, zależnie od natury okolicy, od natchnienia artysty, ale i od upodobania mieszkańców. [ ... l

- I tyś to widział tam? Takie wsie? Tata!

- Jakże! Całe okolice, powiaty, województwa! Bo to ci poszło jak morowa zaraza, skoro się ludzie zwie­dzieli. Któż by chciał mieszkać w próchniejącym, gnijącym i zjedzonym przez grzyby drewnianym chle­wie albo w ciupie szerzącej reumatyzmy, gruźlice i szkarlatyny, w murowanym więzieniu cuchnącym wil­gocią i myszami, wśród ścian, w które wrosły wszelakie choroby? Szklane domy kosztują niezmiernie tanio, gdyż przecie przy ich budowie nie ma mularzów, cieślów, stolarzy i gonciarzy. Sam materiał jeno, transport na miejsce i dwu, trzech monterów. [ ... ]

- Marzenia! Marzenia!

Fragment 2.

Długo wlókł się pociąg naładowany ludźmi do cna, choć z niego raz w raz ktoś przyzostawał na przy­drożnych cmentarzach miasteczek. Im bliżej było do kresów polskich, tym rewizje były cięższe i sroższe. Nareszcie rozeszła się wśród podróżnych wieść radosna: granica! [ ... ]

Przyszła wreszcie kolej i na Cezarego. Nie miał ci żadnych papierów, gdyż wszystkie dokumenty zosta­ły w skradzionej walizce. Szedł na oślep. On może jeden w tym tłumie nikogo nie witał, a wszystko że­gnał i zostawiał za sobą. W ostatniej chwili, gdy już miał bramę przekroczyć, inżynier Białynia wetknął mu w rękę jakiś papier, czyjąś legitymację. Oficer polski przyjął papier od Baryki, obejrzał i tuż na stoli­ku przybił pieczęć. Przychodzień minął bramę. Wszedł do Polski, kraju swoich rodziców.

Tłum ludzki mijał budynki stacyjne i kierował się w stronę miasteczka, którego murowane i drewnia­ne domki widać było niezbyt daleko. Cezary szedł również do tego miasta. Po udręce, zgnieceniu i bra­ku powietrza w przedziałach pociągu oddychał teraz powietrzem szerokim, olbrzymim. Wyciągał ręce do tego szerokiego powietrza, do ziemi nieznanej, jakby wolność swoją obejmował w posiadanie. Mijał ohydne budynki, stawiane, jak to mówią, psim swędem, z najtańszego materiału, kryte papą, którą wiatr poobdzierał, a zimowe pluty podziurawiły doszczętnie. Chcąc całe to oppidum3 objąć jednym spojrze­niem, wyszedł za ostatnie domostwo.

Przepływała tam rzeczka, w stromych brzegach wijąca się wśród niziny. Śniegi już stajały i pierwsza trawka, szczyk rzadki, bladozielony, rozpościerać się poczynała nad bystrą wodą. Po tej to ledwie widocz­nej runi tańczyli na bosaka chłopcy-nędzarze, przygrywając sobie na ustnej harmonijce. Bose ich stopy migały nad błotem, które już zdołały ubić na dogodne do tańca klepisko. Przedwiośnie zdmuchnęło już z dachów bud najbliższych lód i śnieg - ogrzało już naturalnym powiewem południa wnętrza, które dłu­ga i ciężka zima, wróg biedaków, przejmowała śmiercionośnym tchnieniem. Pourywane rynny, dziurawe dachy, spleśniałe ściany kryła już ta nieśmiertelna artystka, wiosenka nadchodząca, pozłotą i posrebrze­niem, zielenią i spłowiałością, barwami swymi, które rozpościera nad światem. Usiłowała osłonić nikły­mi swymi kolory to wstrętne widowisko, które na jej tle pełnym wieczyście nieśmiertelnego piękna ludzie rozpostarli: miasteczko polsko-żydowskie. Cezary patrzał posępnymi oczyma na grząskie uliczki, pełne niezgruntowanego bajora, na domy rozmaitej wysokości, formy, maści i stopnia zapaprania zewnętrzne­go, na chlewy i kałuże, na zabudowania i spalone rumowiska. Wrócił na rynek, obstawiony żydowskimi kramami o drzwiach i oknach zabryzganych błotem przed miesiącami, a i przedtem nie myte od kwarta­łów.

"Gdzież są twoje szklane domy? - rozmyślał, brnąc dalej. - Gdzież są twoje szklane domy? .. "

s. Żeromski, Przedwiośnie, Warszawa 1996, s. 59-67, 87-89.

3 oppidum - z tac. miejsce obwarowane, miasto

Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat Dokonaj analizy I interpretacji wiersza Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat: Dokonaj analizy I interpretacji wiersz Z. Herberta pt. Książka. Zwróć uwagę na sposób nawiązania do Biblii

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów icon„Miejsce człowieka w starogreckiej wizji świata wykorzystaj wnioski z interpretacji podanych fragmentów dramatu Sofoklesa „Król Edyp”, odnieś się ponadto do całości utworu oraz mitu

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat 2: Dokonaj analizy podanego fragmentu

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat: Język reklam telewizyjnych I ogłoszeń prasowych. Dokonaj analizy na stosowanie wybranym materiale

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat: Język reklam telewizyjnych I ogłoszeń prasowych. Dokonaj analizy na stosownie wybranym materiale

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat: Przyczyny bierności człowieka zlagrowanego. Rozważ je, odwołując się do podanych fragmentów "Opowiadań" Tadeusza Borowskiego I znajomości problematyki utworu

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconRóżne sposoby odniesień do motywu ars poetica. Rozwiń temat na przykładzie analizy I interpretacji porównawczej utworów

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat: Jaką funkcję w dramacie romantycznym pełni motyw dojrzewania jednostki? Omów na podstawie analizy I interpretacji wybranych utworów

Temat Marzenia I rzeczywistość. Dokonaj analizy I interpretacji podanych fragmentów iconTemat: Jaką funkcję w dramacie romantycznym pełni motyw dojrzewania jednostki? Omów na podstawie analizy I interpretacji wybranych utworów

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom