Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów?




Pobierz 21.84 Kb.
NazwaJak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów?
Data konwersji31.10.2012
Rozmiar21.84 Kb.
TypDokumentacja
JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM PRZEDEGZAMINACYJNYM?

  1. Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów?

Na początek należy przede wszystkim zrozumieć na czym polega mechanizm stresu. Stres jest naturalną reakcją organizmu, jest odpowiedzią organizmu na wszelkie stawiane mu wymagania. Bodziec wywołujący stres nazywany jest stresorem. Wszystko zaczyna się od myśli - interpretacji zaistniałego wydarzenia, od reakcji psychicznej, która jest uzależniona od przekonań, jakie posiada człowiek na temat samego siebie i różnych wydarzeń życiowych. Egzamin, szczególnie egzamin maturalny jest ważnym wydarzeniem życiowym. Dlatego sprawą naturalną jest, że interpretujemy go w kategoriach wyzwania, spostrzegamy go jako trudną sytuację, od której w naszym życiu będzie wiele zależało. Interpretacja ta powoduje, że egzamin staje się silnym czynnikiem stresującym, a konsekwencją tej interpretacji jest pojawienie się reakcji stresowej, czyli określonych zmian w funkcjonowaniu całego organizmu - wydziela się adrenalina i inne hormony, następuje reakcja układu krwionośnego, serca, układu pokarmowego, oddechowego, hormonalnego, wyostrzają się zmysły, serce szybciej pompuje krew, naczynia krwionośne się zwężają, wątroba wytwarza więcej glukozy, spalamy więcej tlenu, wyostrzają się zmysły.


  1. Czy stres zawsze wpływa na nas negatywnie?

Nie, stres może wpływać na nas zarówno negatywnie, jak i pozytywnie. Wyróżnia się bowiem dwa rodzaje stresu - stres pozytywny zwany eustresem oraz stres negatywny zwany dysstresem. Stres pozytywny ma dobroczynny wpływ na nasz organizm, działając na człowieka pobudzająco i mobilizująco. Stres negatywny może działać demobilizująco i wywoływać negatywne stany psychiczne powodując obniżenie nastroju, podnosząc poziom lęku lub zakłócając fizjologiczne funkcjonowanie organizmu. To jaki rodzaj stresu odczuwamy zależy od osobowości, od nastawienia i sposobu interpretacji określonych wydarzeń. Podobne sytuacje jednych frustrują i deprywują, a innym dostarczają bodźca do efektywnego działania. Na przykład, kiedy dowiadujemy się o egzaminie i interpretujemy go jako wyzwanie to pobudzenie stresowe w tej sytuacji działa mobilizująco, pełni funkcję motywującą do działania, dodaje nam sił. W takim przypadku mamy do czynienia z dobrym stresem. Kiedy natomiast dowiadujemy się o jakimś bardzo ważnym egzaminie i wydaje nam się, że od efektu tego egzaminu zależy całe nasze życie, możemy zareagować strachem paraliżującym działanie. Stres nie pozwala nam się koncentrować i efektywnie uczyć, w trakcie egzaminu powstaje uczucie pustki w głowie, itd. W takiej sytuacji mamy do czynienia ze złym stresem, który uniemożliwia pozytywne rozwiązanie.


  1. Czy można całkowicie zwalczyć stres? Czy można go "oswoić"?

Jak powiedzieliśmy sobie wcześniej, stres jest naturalną reakcją i towarzyszy człowiekowi w codziennym życiu. Nie da się więc go całkowicie wyeliminować, mało tego pewien poziom stresu jest niezbędny dla optymalnego funkcjonowania. Oczywiście, stres można ,,oswoić’, można nauczyć się z nim żyć.

Wiemy już, że to jak intensywnie przeżywamy stres i jak długo on trwa, zależy od naszej oceny danej sytuacji, czyli od tego czy jest dla nas wyzwaniem czy zagrożeniem, jak bardzo jest ona dla nas przykra, niebezpieczna i obciążająca. Wyobraźmy sobie taką sytuację – jest środek lata, upał, termometry wskazują 34 stopnie, jedziemy do pracy komunikacją miejską, jesteśmy bardzo spragnieni, nie mamy ze sobą nic do picia, docieramy na miejsce i kolega z pracy przynosi nam pół szklanki wody…….. Co wtedy myślimy?

a) Fantastycznie, taki jestem spragniony, a może:

b) Dlaczego tylko pół szklanki?

Zastanówmy się, która z tych myśli nastroi nas pozytywnie, a która negatywnie?

Za pomocą umysłu, myśli oddziałujemy na całe swoje funkcjonowanie, wywołujemy określone stany emocjonalne, a w efekcie kontrolujemy swój los. I to jest pierwsza podstawowa zasada ,,oswajania stresu’’, chodzi o to, żeby starać się sytuacje dnia codziennego traktować w kategoriach pozytywnych, spostrzegać je jako wyzwanie, a nie zagrożenie. Ważne jest też to, aby każdy miał własną, indywidualną receptę na stres, aby każdy miał wypracowanych kilka swoich własnych sposobów na zredukowanie napięcia związanego z sytuacją stresową, takich jak np. sport, rozmowa, realizacja pasji życiowej, relaksacja, itp.


4. Jakie są najczęstsze przyczyny przedegzaminacyjnego stresu? Z czego on wynika?

Egzamin maturalny, egzamin zawodowy oraz egzamin na studia to bardzo ważne wydarzenia życiowe. Od jego wyniku zależy bardzo wiele w życiu młodego człowieka. Od niego może zależeć dalsza edukacja, a w konsekwencji - przebieg życia zawodowego. Do tego dochodzi tzw. presja zewnętrzna – oczekiwania otoczenia społecznego – rodziców, znajomych, nauczycieli. To ,,oko społeczne” wywołuje obawy przed tym, aby nie zawieść innych. Znamienne jest również to, że egzamin maturalny i egzamin zawodowy mają także ogromne znaczenie symboliczne – są ,,przepustką” do dorosłości. Wszystkie te czynniki silnie korelują także z lękiem przed porażką i potęgują uczucie stresu.


5. Jak sobie radzić ze stresem na kilka dni przed egzaminem, a jak w sam dzień egzaminu?

Na kilka dni przed egzaminem należy przede wszystkim zregenerować swoje siły. Należy zadbać o higienę snu – o jego długość (ok. 8 godzin na dobę), jak i jakość. Często brak wystarczającej ilości snu jest już bodźcem wywołującym stres. Warto zadbać także o dietę, trzeba pamiętać, aby dostarczać organizmowi jak najwięcej potrzebnych składników, witamin, mikro i makroelementów. Znamienne znaczenie ma magnez, gdyż ten pierwiastek bardzo szybko "wypływa" z organizmu w stanie stresu. Niedobór magnezu nasila z kolei produkcję hormonów stresowych i potęguje reakcje na stres. Najwięcej magnezu jest w kakao, czekoladzie i orzechach. Jego przyswajanie ułatwiają witaminy z grupy B, a utrudnia kawa. Organizmu nie należy obciążać używkami, a posiłki spożywać regularnie. Warto też wzmocnić organizm poprzez aktywność fizyczną. Długi spacer albo godzina jazdy na rowerze poprawią krążenie krwi, spowodują rozluźnienie napięcia mięśniowego i dotlenienie mózgu, pomogą usunąć z organizmu szkodliwe substancje powstałe podczas reakcji stresowej. Bardzo dobrym środkiem odprężającym jest pływanie, gdyż łączy wysiłek fizyczny z masażem wodnym i znakomicie rozładowuje napięcie mięśni. Znamienne jest też to, że podczas wysiłku fizycznego organizm wytwarza endorfiny, są to tzw. hormony szczęścia substancje, które wyzwalają uczucie odprężenia i przyjemności. Na stres pomaga także robienie czegoś, co sprawia przyjemność. Może to być spotkanie z przyjaciółmi, słuchanie muzyki, lektura. W przed dzień egzaminu i tak niewiele się nauczymy, więc jedyne co tak naprawdę możemy zrobić to zapewnić swojemu umysłowi i ciału relaks. W dzień egzaminu maturzysta powinien być wyspany, zjeść energetyczne śniadanie i z pozytywnym nastawieniem przystąpić do egzaminu.


6. Jak mają sobie pomóc ci, których strach przed egzaminem paraliżuje i uniemożliwia wszelkie działania?

Przede wszystkim warto się zastanowić dlaczego tak się dzieje. Jakie emocje się w nas pojawiają - czy to jest np. strach? Jeżeli tak, to przed czym? Warto o tym porozmawiać z bliską osobą. Takie zachowanie może być np. efektem wewnętrznego przymusu - ,,muszę zdać egzamin”, ,, jak nie zdam to…” W takiej sytuacji ważna jest praca nad swoim sposobem myślenia o wyniku egzaminu – mówiąc w skrócie chodzi o to, żeby zdać sobie sprawę z tego, że nawet jeżeli nie zdam matury to świat się nie zawali!!! Zawsze są inne rozwiązania. Paradoksalnie, takie właśnie myślenie – przyzwolenie na wynik negatywny może dać efekt pozytywny. Zachęcam także do korzystania z profesjonalnej pomocy – rozmowa z psychologiem może pomóc w poradzeniu sobie z negatywnymi emocjami i przekonaniami.


7. Którą z naturalnych metod zwalczania stresu, można polecić osobom stojącym u progu ważnego egzaminu? Czy wszelkiego rodzaju techniki relaksacyjne, oddechowe są skuteczne?

Myślę, że każdy młody człowiek wie najlepiej, jakie metody służą mu najbardziej w redukcji napięcia emocjonalnego. Zachęcam do stosowania aktywności fizycznej, ruch znakomicie redukuje napięcie i dodaje organizmowi pozytywnej energii. Na stres pomaga także robienie czegoś, co sprawia przyjemność. Może to być słuchanie muzyki, dobry film, lektura. Polecam stosowanie technik relaksacyjnych i oddechowych, mają one znamienny wpływ na wyciszenie organizmu. Poza metodami, o których mówiłam już wcześniej, chciałabym także zachęcić maturzystów do korzystania z naturalnego wsparcia społecznego: rodziny i znajomych.


8. Mity na temat stresu.

Istnieje kilka podstawowych mitów na temat stresu. Po pierwsze, niektórzy ludzie myślą, że w ogóle stresu nie przeżywają, co jest oczywiście nieprawdą. Stres towarzyszy nam codziennie, a zaprzeczanie temu faktowi może prowadzić jedynie do negatywnych konsekwencji i objawiać się różnymi reakcjami psychosomatycznymi. Inny mit mówi o tym, że tylko słabi cierpią z powodu stresu. Okazuje się jednak, że najbardziej podatne na schorzenia związane ze stresem są osoby ciężko pracujące i ukierunkowane na osiągnięcie sukcesu. Kolejny mit - nie jestem odpowiedzialny za stres w moim życiu. Jest to oczywiście nieprawda, gdyż jesteśmy odpowiedzialni za to, w jaki sposób reagujemy na stresujące wydarzenia. I ostatni już mit - zawsze wiemy, kiedy zaczynamy cierpieć z powodu narastającego stresu. Myślenie takie jest nieprawdziwe - im większemu podlegamy stresowi, tym mniej jesteśmy wrażliwi na jego objawy i ignorujemy jego symptomy.


9 . Czy wszelkiego rodzaju talizmany, koniczynki, maskotki przynoszone na egzamin, i inne drobiazgi mają wpływ na to, jak się zachowujemy i czujemy w sytuacjach stresowych?

Racjonalnie rzecz biorąc tego typu przedmioty nie mają oczywiście żadnej mocy sprawczej. Ich dobroczynne działanie polega na tzw. zjawisku placebo. Polega ono na tym, że jak mocno wierzymy w to, że dany przedmiot nam pomoże to ta wiara, to silne przekonanie będzie miało pozytywny wpływ na nas, na nasze reakcje, w efekcie może spowodować obniżenie poziomu stresu i korzystnie wpłynąć na przebieg egzaminu.


10. A co z różnymi lekami, dostępnymi w aptece, które uspakajają i zmniejszają stres? Czy można bez obaw po nie sięgać w dniu egzaminu? 

Zdecydowanie odradzam tego typu rozwiązania. Po pierwsze - nigdy nie wiemy jaka może być reakcja organizmu na dany lek, po drugie – uważam, że należy promować zdrowe nawyki zachowań. Niwelowanie napięcia emocjonalnego poprzez leki do takich zachowań nie należy. Młodzi ludzie powinni konfrontować się z trudnymi sytuacjami, a nie uciekać przed nimi i je zagłuszać.

11. Co robić, gdy stres dopadnie nas w niespodziewanym momencie - piszemy właśnie egzamin, a nogi same zaczynają drżeć, mamy mroczki przed oczami itp?

W takim momencie pomocne są metody relaksacji i wizualizacji. Warto zamknąć oczy i na chwilę ,,uciec” myślami z miejsca w którym się znajdujemy. Można wyobrazić sobie jakieś przyjemne miejsce, można odwołać się do wspomnień. Działając w wyobraźni ważne jest, aby widzieć konkretne obrazy, konkretne kolory, osoby, miejsca, itp. Warto skupić się też na rozluźnianiu poszczególnych mięśni ciała. Polecam także metodę oddechową. Powolne, głębokie wdechy i wydechy uspokajają szybko bijące serce i neutralizują pozostałe reakcje organizmu (wydłużony i miarowy powinien być zwłaszcza wydech). Z kolei, liczenie z zamkniętymi oczami od stu do jednego uspokaja gonitwę myśli, gdyż koncentruje je na mechanicznym zadaniu.

12. Podsumowując - jakie wskazówki można umieścić w poradniku: "Jak sobie radzić z przedegzaminacyjnym stresem"?

W tych ostatnich dniach przed ważnym egzaminem należy zadbać o swój dobrostan psychiczny i fizyczny – należy odpocząć, wyciszyć się, zregenerować siły, zapewnić sobie zdrową dietę, bogatą w magnez i witaminę B. Pamiętajmy też - to na ile dana sytuacja jest dla nas stresująca, zależy od nas, jak ją interpretujemy. Matura, egzamin zawodowy czy egzamin na studia wyższe - to wyzwania, to trudne wydarzenia życiowe. Każdy egzamin jest jednak zadaniem, które jest możliwe do wykonania. Osobo egzaminowana! Nastaw się pozytywnie, a odkryjesz, że drzemie w Tobie olbrzymi potencjał!


Psycholog

Joanna Eitner

Dodaj dokument na swoim blogu lub stronie

Powiązany:

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconStres w szkole – jak sobie z nim radzić? Stres

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconJak radzić sobie ze stresem?

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconJak radzić sobie ze stresem ?

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconJak radzić sobie ze stresem

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconJak radzić sobie ze stresem?

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconAgresja I stres jak sobie z nimi radzić?

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconScenariusz zajęć z pedagogiem Temat: Jak radzić sobie ze stresem?

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconStres szkolny – co to jest I jak sobie z nim radzić?

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconScenariusz lekcji wychowawczej temat: Jak radzić sobie ze stresem? Cel

Jak sobie radzić ze stresem przedegzaminacyjnym? Skąd się bierze w nas stres podczas egzaminów? iconStres. Sposoby radzenia sobie ze stresem

Umieść przycisk na swojej stronie:
Rozprawki


Baza danych jest chroniona prawami autorskimi ©pldocs.org 2014
stosuje się do zarządzania
Rozprawki
Dom